آنچه از کلام آن حضرت که فرموده: «آنان حجت خدا بر شما و من حجت خدا بر آنان هستم» استفاده می شود، این است که در واقع، فقیهان عادل به عنوان واسطه ای میان امام و امت می باشند و این امر باعث می شود که بعضی از علما به خصوص آنان که به جایگاه دینی و اجتماعی بالایی دست می یابند و نقش خاصی در توجیه امور و هدایت فکری و سیاسی جامعه پیدا می نمایند به صورت مستقیم یا غیر مستقیم از تأییدات حضرت امام زمان - عجّل الله فرجه - برخوردار گردند. خصوصاً در فعالیت هایی که بر مسیر حرکت امت و اسلام تأثیر گذار می باشد. امام زمان(علیه السلام)همواره در جهت ساماندهی و هدایت این فعالیت ها در راه مصالح امت اسلامی یا دفع خطرهای شدیدِ نابود کننده از امت اسلام، به وسیله این فقیهان، در امور دخالت می نمایند. روایات بسیاری نقل شده است که از بعضی از این دخالت ها پرده بر می دارد و مواردی که در روایات نقل نشده و یا پس از نقل، در کتاب ها تدوین نگردیده است بسیار بیشتر از روایاتی که در این زمینه نقل و تدوین گردیده است. بعضی از این دسته روایات کاشف از دخالت مستقیم امام(علیه السلام)در قضایا و دسته دیگری از این روایات کاشف از مداخله غیر مستقیم امام زمان - عجّل الله فرجه - در قضایا به واسطه یکی از اولیایش می باشد[١].

اصحاب امام زمان(علیه السلام)در غیبت کبری

از تعدادی از احادیث شریف استفاده می شود که حضرت امام مهدی - عجّل الله فرجه - در زمان غیبت کبری دارای تعدادی از اولیا و یاران مخلص می باشد که از اهل هر عصر و زمانی همواره با آن حضرت ملاقات می نمایند، بعضی از این احادیث شریف صراحت دارد که تعداد این اشخاص همیشه سی نفر می باشد، شیخ کلینی در کتاب کافی و شیخ طوسی در کتاب غیبت هر کدام با اسناد خود از حضرت امام صادق(علیه السلام)روایت کرده اند که فرمود:

«لابد لصاحب هذا الأمر من غیبة ولابد له فی غیبته من عزلة ونعم المنزل طیبة وما بثلاثین من وحشة»;

صاحب این امر ناچار باید از دیدگان مردم غایب شود و در زمان غیبت ناچار باید از مردم عزلت گزیند و در این صورت بهترین منزل برای او مدینه طیبه بوده و چون با سی نفر از یاران خود همراه و همدم می باشد وحشتی او را فرا نمی گیرد[٢].

همچنین کلینی با سند خود از حضرت امام صادق(علیه السلام)روایت کرده است: قائم دارای دو غیبت است یکی از آن ها کوتاه و دیگری طولانی، در غیبت اول، کسی جز شیعیان خاص از مکان آن حضرت اطلاعی ندارد. اما در غیبت طولانی جز اصحاب خاص آن حضرت کسی از مکان آن حضرت اطلاع ندارد[٣].

همچنین بعضی از احادیث شریف تصریح دارد که حضرت خضر(علیه السلام)نیز جزو افرادی است که در زمان غیبت امام زمان(علیه السلام)به همراه آن حضرت می باشد[٤]. و شاید حضرت امام زمان(علیه السلام)از این اصحاب و اولیا که در مراتب بالای اخلاص به سر می برند در جهت قیام به مسؤولیت های اساسی خود که همان حفاظت از مؤمنان و مراقبت از آنان و تأیید و تقویت دانشمندان و همچنین رفع خطر از ایمان مردم و جهت دادن به سیر حرکت رویدادها حتی خارج از نظام اسلامی می باشد، یاری می گیرد تا بدین ترتیب مقدمات ظهور آن حضرت آماده شده و عوامل لازم برای ظهور آن حضرت فراهم آید.

دیدار با مؤمنان در زمان غیبت کبری

[١] حضرت آیت الله کریمی جهرمی در کتابی با نام: «عنایات حضرت مهدی - عجّل الله فرجه - به علما و مراجع تقلید» چاپ مؤسسه نشر و تبلیغ مشهد ١٣٦٦ شمسی، مجموعه ای از این روایات را جمع آوری نموده است.

[٢] کافی ١ / ٣٤٠، غیبت نعمانی/ ١٨٨، حلبی، تقریب المعارف/ ١٩٠.

[٣] کافی ١ / ٣٤٠، غیبت نعمانی/ ١٧٠، تقریب المعارف/ ١٩٠.

[٤] کمال الدین/ ٣٩٠ و به نقل از آن اثبات الهداة ٣ / ٤٨٠.