علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ١١٧ - موضوعات نگاری در شیعه؛ توصیف و تحلیل
طولانیترین بخش کتاب است.
عناوین چهار مقاله دیگر عبارت است از:
١. تفسیر آیات: ٦٧ _ ٦٩ سوره انفال و ٤ سوره محمد،
٢. ناسخ بودن آیه ١٨٧ از سوره بقره: «أُحِلَّ لَکمْ لَیْلَةَ الصِّیَامِ»،
٣. دو نزول برای قرآن،
٤. بررسی روایت طلحة بن زبیر در ذیل آیه محاربه (سوره مائده، آیه ٣٣ _ ٣٤).
نویسنده (نعمتالله صالحی نجفآبادی) «حدیثهای خیالی» بیست مورد از اشتباهات طبرسی صاحب مجمع البیان را بر میشمرد. به گمان نویسنده، صاحب مجمعالبیان ابو جعفر طبری را با ابو جعفر امام باقر _ علیه السلام _ اشتباه گرفته است. وی در ادامه مینویسد:
در جایی که عالم بزرگی مانند طبرسی صاحب تفسیر مجمع البیان در بیست مورد نظر ابو جعفر طبری مفسر مشهور را اشتباهاً به عنوان حدیث امام محمد باقر _ علیه السلام _ تلقی کرده و آن را به نام روایت منقول از امام معصوم آورده است، آیا وضعیت سایر روایات چگونه است؟[١]
و در ادامه نمونههایی از جعلیات در احادیث و نیز مجعول بودن تفسیر منسوب به امام حسن عسکری _ علیه السلام _ سخن میگوید.[٢]
گفتنی است که نویسنده، پیش از این کتاب، در دیگر آثارش (از جمله: شهید جاوید و عصای موسی) به نقد و وضعشناسی در عرصه احادیث، توجّه نشان داده و نمونههایی را بررسی کرده است.
١٠. الحديث النبوی بين الرواية والدراية
این کتاب در سال ١٤١٩ قمری توسط مؤسسة الامام الصادق قم به چاپ رسیده است.
نویسنده کتاب (حضرت آیة الله جعفر سبحانی) در این نوشته به ارزیابی و نقد روایات چهل تن از صحابه بر پایه نقد متن، یعنی عرضه حدیث بر قرآن، سنت متواتر، عقل سلیم، مسلمات اسلامی و تاریخ صحیح پرداخته است. وی نادرستی نمونههایی از روایات
[١]. حدیثهای خیالی، ص٨١.
[٢]. یادآوری میشود بر این مقاله نقدی با این مشخصهها به چاپ رسیده است: «احادیث خالی یا شواهد خیالی»، علی علیزاده، فصلنامه علوم حدیث، ش٣٥ - ٣٦ بهار و تابستان ١٣٨٤، ص١٤٩ - ١٢٥.