علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ٤٣ - اعتبارسنجی الصحیفة السجادیة
در حالیکه در سند صحیفه از متوکل، فرزندش عمیر روایت میکند.[١] و از سوی دیگر، تصحیف به اعرف و اشهر امکان دارد و نام عمر مشهورتر و معروفتر از لقب متوکل و یا عمیر است. بنا بر این، امکان دارد که متوکل و یا عمیر به عمر تبدیل شود، ولی اثبات عکس آن نیازمند دلایل فراوانی است.
(١١) یحیی بن زید؛ یحیی بن زید، فرزند زید بن علی _ علیه السلام _ پس از شهادت پدر قیام کرد و در سال ١٢٥ق، در سنّ هیجدهسالگی[٢] به شهادت رسید.[٣]
یحیی را از راویان امام صادق[٤] و امام کاظم[٥]_ علیهما السلام _ برشمردهاند. رجالیان او را به صراحت توثیق نکردهاند، امّا در بخش اوّل رجال ابن داود نام وی آمده است.[٦] از این روی، مدح اجمالی وی فهمیده میشود؛ هر چند برخی بزرگان معتقد بودند که وی از امام صادق _ علیه السلام _ تبعیت نکرد.[٧]
در جدول زیر خلاصهای از اوصاف اشخاص ذکر شده در سند صحیفه کامله سجادیه را ملاحظه میکنید:
|
| راوی | وصف | وصف کننده |
| ١ | ابن سکون حلی | فاضل، صالح | شیخ حر عاملی |
| ٢ | عمید الرؤساء | فاضل، جلیل، محقق، بارع، ضابط | شهید ثانی |
| ٣ | بهاء الشرف | نام وی در کتابهای رجالی نیست | ------- |
| ٤ | محمد بن احمد بن شهریار | امین، خازن | مشهدی المزار |
| فقیه صالح | منتجب الدین | ||
| ٥ | محمد بن احمد عکبری معدل | صدوق | ابن اثیر، خطیب بغدادی |
| ٦ | ابو المفضل شیبانی | حسن الحفظ، کثیر الروایة | شیخ طوسی |
| سافر فی طلب الحدیث عمره | شیخ نجاشی | ||
| کان فی اول امره ثبتا ثم خلط | شیخ نجاشی | ||
| وضع حدیث | ابن غضائری [١]. البته مانعی نیست که راویان متعددی از یک شخص روایت کنند، ولی برای ارائۀ نظریه جدید باید قراین مختلف، از جمله اشتراک راوی و مشایخ در نظر گرفته شود. [٢]. زرکلی، تولد او را در سال ٩٨ دانسته است که در آن صورت، سنّ یحیی در هنگام شهادت، ٢٧ سال بوده است (الاعلام، ج٨، ص١٤٦). [٣]. عمدة الطالب، ص٢٦٠؛ برای آگاهی بیشتر ر.ک: یحیی بن زید. [٤]. رجال الطوسی، ص٣٤٦، ش٥١٦٩. [٥]. همان، ص٣٢٠، ش٤٧٨٤. [٦]. رجال ابن داود، ص٣٧٤، ش١٦٧١. [٧]. معجم الرجال الحدیث، ج٢٠، ص٥٠، ش١٣٥٠١. |
||