رساله توضيح المسائل - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٢٧٢ - ١- منفعت كسب

شدن سال منفعتى به دستش آيد، مى‌تواند مقدارى را كه از سرمايه برداشته از منافع كسر كند.

مسأله ١٧٨٤- اگر مقدارى از سرمايه از بين برود و از باقى مانده آن منافعى ببرد كه از خرج سالش زياد بيايد، مى‌تواند مقدارى را كه از سرمايه كم شده، بردارد.

مسأله ١٧٨٥- اگر غير از سرمايه چيز ديگرى از مالهاى او از بين برود، نمى‌تواند از منفعتى كه به دستش مى‌آيد آن چيز را تهيه كند ولى اگر در همان سال به آن چيز احتياج داشته باشد، مى‌تواند در بين سال از منافع كسب آن را تهيه نمايد.

مسأله ١٧٨٦- اگر در اول سال براى مخارج خود قرض كند و پيش از تمام شدن سال منفعتى ببرد، مى‌تواند مقدار قرض خود را از آن منفعت كسر نمايد.

مسأله ١٧٨٧- اگر در تمام سال منفعتى نبرد و براى مخارج خود قرض كند مى‌تواند از منافع سالهاى بعد قرض خود را ادا نمايد.

مسأله ١٧٨٨- اگر براى زياد كردن مال يا خريدن ملكى كه به آن احتياج ندارد قرض كند نمى‌تواند از منافع كسب، آن قرض را بدهد ولى اگر مالى را كه قرض كرده و چيزى را كه از قرض خريده از بين برود و ناچار شود كه قرض خود را بدهد، مى‌تواند از منافع كسب، قرض را ادا نمايد.

مسأله ١٧٨٩- بنابر احتياط واجب بايد خمس مال حلال مخلوط به حرام را از عين همان مال بدهد. ولى خمس‌هاى ديگر را مى‌تواند از همان چيز بدهد يا به مقدار قيمت خمس كه بدهكار است پول بدهد.

مسأله ١٧٩٠- تا خمس مال را ندهد نمى‌تواند در آن مال تصرف كند اگرچه قصد دادن خمس را داشته باشد.

مسأله ١٧٩١- كسى كه خمس بدهكار است نمى‌تواند آن را به ذمه بگيرد يعنى خود را بدهكار اهل خمس بداند و در تمام مال تصرف كند و چنانچه تصرف كند و آن مال تلف شود، بايد خمس آن را بدهد.

مسأله ١٧٩٢- كسى كه خمس بدهكار است، اگر با حاكم شرع مصالحه كند، مى‌تواند در تمام مال تصرف نمايد و بعد از مصالحه منافعى كه از آن به دست مى‌آيد مال خود او است.