آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٩ - آیا مرگ امری مورد آرزوست؟
فرمود:«إنَالدُّنْیا ... مَهْبِطُ وَحْیاللَّهِ وَ مَتْجَرُ اوْلِیاءِ اللَّهِ» [١] یا پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمود:«الْدُّنْیا مَزْرَعَةُ الْاخِرَة» [٢] دنیا کشتگاه و محل زراعت آخرت است.
آیا برطبق این مکتب، مرگ یک امر آرزویی است یا یک امر ضد آرزوست؟
هیچکدام. برای کسی که در این مدرسه و دانشگاه هیچ کاری انجام نداده است بیرون آمدن از آن که جز عقب افتادن و نمره بد گرفتن حاصلی برای او نداشته، نه تنها یک امر محبوب و مطلوب نیست بلکه مایه سرشکستگی و ملامت است. یا آن کشاورزی که کار نکرده است به قول شاعر حالش چنین است:
هر که مزروع خود بخورد به خوید | وقت خرمنْش خوشه باید چید | |
برای آن کسی که دنیا را به بطالت گذرانده است و نه تنها به بطالت که به فسق و فجور و کارهای بد گذرانده است مرگ هرگز نمیتواند یک امر آرزویی باشد. او نه تنها عمل خوبی به تعبیر قرآن پیش نفرستاده است بلکه هر چه فرستاده، عمل بد است.
طبعاً چنین افرادی همیشه باید از مرگ وحشت داشته باشند و مانند همان جالینوس خواهند بود؛ آنها گرچه از نظر تئوری و مکتب با او اختلاف دارند ولی در عمل مانند او خواهند بود؛ یعنی برای چنین آدمی هم، در عمل چنین خواهد بود که زندگی به هر صورت- ولو بخواهد در شکم استری باشد و سرش از زیر دم استر بیرون باشد- بر مرگ ترجیح دارد. این همان است که میفرماید:«وَ لایتَمَنَّوْنَهُ ابَداً بِما قَدَّمَتْ أیدیهِم وَ اللَّهُ عَلیمٌ بِالظّالمینَ ».
مولوی میگوید:
[١]. نهجالبلاغه، حکمت ١٣١.
[٢]. کنوزالحقایق، باب دال.