آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٩٨ - نماز جمعه در شیعه

بعضی میگویند نوّاب عام، یعنی هر کس که مجتهد شد، میتوانند نماز جمعه را اقامه کنند. ولی بعضی دیگر میگویند نه، در این جهت هر مجتهدی نایب عام نیست.

مرحوم آقای بروجردی عقیدهشان این بود که نماز جمعه نماز حکومتی است؛ یعنی نمازی است که حاکم اسلامی و حاکم شرعی باید بخواند نه فقط یک مجتهد.

آنوقت یا باید حاکم شرعیای باشد که بالفعل حاکم است و یا اگر بالفعل حاکم نیست کسی باشد که در مقام به دستگرفتن حکومت است. مرحوم آیةاللَّه بروجردی میگفتند در دوران ائمه علیهم السلام هم هر کسی که درصدد انقلاب علیه خلفا بود به خودش اجازه میداد که نماز جمعه بخواند. تاریخ هم همین را حکایت میکند که آن کسی که نماز جمعه میخوانْد یا خودش مبسوط الید بود و یا در مقام به دست آوردن بسط ید بود و الّا مجتهدی که گوشه خانه خودش نشسته است و جز هفتهای یک بار از خانه بیرون نمیآید و بعد عبایش را به سرش میکشد و به خانه میرود اصلًا معنی ندارد که بیاید نماز جمعه بخواند. اصلًا کار او نیست که بیاید مصالح عمومی مردم در دنیای اسلام را به آنها خبر بدهد و آخرین اخبار دنیای اسلام را به مردم برساند؛ اصلًا از جایی خبر ندارد تا بیاید خبر برساند؛ خودش از بیخبرترین مردم دنیاست، آنوقت بیاید خبرها را به مردم برساند؟!

مرحوم آقای بروجردی میگفتند در جنگهای عثمانی و صفوی، صفویه دیدند یکی از مظاهر شوکتی که عثمانیها دارند و شیعهها ندارند، نماز جمعه است. خیلی ناراحت شدند. عثمانیها روز جمعه که میشد نماز جمعه میخواندند و از نیروی نماز جمعه برای جنگها حداکثر استفاده را میکردند. البته آنها بحثشان در نماز جمعه بیشتر این بود که شیعه کافر است و اگر هفتاد کافر را بکشید به اندازه این است که یک