فرهنگ قرآن - امامی، عبدالنبی - الصفحة ٢٠٢ - ٤ ذکر نعمت در تفاسیر روایی
سید هاشم بحرانی قدّس سرّه در تفسیر برهان، و علامه شیخ عبد علی بن جعفر
بن جمعه عروسی قدّس سرّه در تفسیر نور الثقلین، و علامه شیخ جلال الدین
عبد الرحمن سیوطی در تفسیر در المنثور، روایاتی را فی قوله تعالی: «یا
بَنِی إِسْرائِیلَ اذْکُرُوا نِعْمَتِیَ الَّتِی أَنْعَمْتُ عَلَیْکُمْ وَ
أَوْفُوا بِعَهْدِی أُوفِ بِعَهْدِکُمْ وَ إِیَّایَ فَارْهَبُونِ» [١]، نقل
فرمودهاند از جمله:
١. در کتاب علل الشرایع، با اسنادش تا محمّد بن
عماره، و او از پدرش، از ابی عبد اللّه، امام صادق علیه السّلام در ضمن
حدیثی طولانی نقل کرده که حضرت فرموده: «و یعقوب، هو اسرائیل، و معنی
اسرائیل، عبد اللّه؛ لان اسرا، هو عبد، و ایل هو اللّه عزّ و جلّ.»؛ یعنی و
یعقوب، همان اسرائیل است، و معنای اسرائیل، عبد اللّه است؛ زیرا اسرا به
معنای عبد است و «ایل»، اللّه عزّ و جلّ است. [٢]
٢. در عیون الاخبار،
با اسنادش از امیر المؤمنین علیه السّلام، در حدیثی طولانی، در بخشی از آن،
آورده است، از حضرت درباره شش نفر از پیامبران که دارای دو اسمند، سؤال
شد؟
آن حضرت فرمود: «یوشع بن نون، و هو ذو الکفل، و یعقوب، هو اسرائیل.» [٣]
٣.
امام ابو محمّد عسگری علیه السّلام فرمود: «قال اللّه عزّ و جلّ:" یا
بَنِی إِسْرائِیلَ اذْکُرُوا نِعْمَتِیَ الَّتِی أَنْعَمْتُ عَلَیْکُمْ"
لما بعث محمّدا صلّی اللّه علیه و آله و اقررته فی مدینتکم و لم احشمکم
الحطّ و الرّحال الیه و اوضحت علاماته و دلائل صدقه لئلا یشتبه علیکم
حاله،" وَ أَوْفُوا بِعَهْدِی" الذی اخذته علی اسلافکم، انبیائهم، و امروا
ان یؤدوا الی اخلافهم: لیومنن بمحمد العربی القرشی الهاشمی المبان بالایات و
المؤید بالمعجزات التی منه: ان کلّمته ذراع مسوّمه، و ناطقه ذئب، و حنّ
علیه عود المنبر، و کثر اللّه له القلیل من الطعام، و لان له الصلب من
الاحجار، و صلّب له المیاه السیاله له، و لم یوید نبیّا من انبیائه بدلالة
الا جعل له مثلها او افضل منها، و الذی جعل من اکبر اولیائه، علی بن ابی
طالب علیه السّلام، شفیقه و رفیقه، و عقله من عقله، و علمه من علمه، و حلمه
من حلمه، مؤید دینه بسفیه الباتر، بعد ان قطع المعاذیر للمعاندین بدلیله
القاهر و علمه الفاضل و فضله الکامل،" أُوفِ
[١]. بقره/ ٤٠.
[٢]. نور الثقلین، ج ١، ص ٧١، حدیث ١٥٦.
[٣]. همان، حدیث ١٥٨.