در پاسخ بايد گفت كه اين تقريب نا تمام به نظر مى‌آيد؛ زيرا با توجه به اين كه آيه ارشاد به عدم تحقق زوجيت است، در واقع مفاد آيه اين است كه بين مرد مسلمان و زن اهل كتاب علقه زوجيت تحقق نمى‌يابد. موضوع اين حكم مرد مسلمان و زن اهل كتاب است و هر زمان كه اين موضوع وجود داشته باشد، حكم عدم تحقق علقه زوجيت بار مى‌شود. در اينجا نيازى نيست كه نسبت به حالت قبلى اين مرد و زن در زمانى كه عنوان مذكور بر آنها انطباق نداشته ملاحظه‌اى صورت گيرد.

خلاصه اينكه اگر زن و مرد هر دو سابقاً مسلمان بوده يا هر دو اهل كتاب بوده و لذا بين آنها زوجيتى تحقق يافته است، اين زوجيت درعدم تحقق زوجيت در زمانى كه مرد مسلمان و زن اهل كتاب است تأثيرى نداشته و نيازى به ملاحظه چنين زوجيتى در حكم به عدم تحقق زوجيت بين مرد مسلمان و زن اهل كتاب نيست.

نظير اين موضوع در باره ادله تحريم نكاح بين محارم صادق است. از اين ادله عدم تحقق علقه زوجيت بين مرد و زن در هر زمانى كه عنوان محرميت صادق باشد استفاده مى‌گردد، لذا اگر مرد و زن از ابتدا خواهر و برادر باشند مشمول اين ادله هستند، همچنان كه اگر عنوان خواهر و برادر بودن به سبب رضاع و شير خوردن حاصل گردد مرد و زن مشمول اين ادله گرديده و بقاء نكاح آنها باطل مى‌گردد. اين مثال به روشنى، عرفى بودن نظارت اين گونه ادله بر مرحله حدوث و مرحله بقاء را مى‌رساند.

نتيجه اين بحث اين است كه اطلاق آيه شريفه {لاتمسكوا بِعَصم الكوافِر } نسبت به مرحله حدوث و بقاء نكاح اشكال ثبوتى ندارد، ولى آيا ظهور آيه در چنين اطلاقى است؟ صاحب جواهر چنين ظهورى را انكار كرده و آيه را مختص به مرحله