احكام پزشكى
(١)
پيشگفتار
١٣ ص
(٢)
1- احكام دانشجويان رشته پزشكى
١٥ ص
(٣)
1 مسائل تحصيلى
١٥ ص
(٤)
2 احكام نگاه و نظر
١٨ ص
(٥)
3 احكام لمس و تماس بدنى
١٩ ص
(٦)
4 گفتگو و اختلاط
٢٢ ص
(٧)
5 احكام پوشش
٢٢ ص
(٨)
6 استفاده شخصى از امكانات عمومى
٢٤ ص
(٩)
7 ضمان
٢٤ ص
(١٠)
8 مسائل ديگر
٢٥ ص
(١١)
2- مسائل مربوط به تشريح
٢٧ ص
(١٢)
1 تشريح مجاز
٢٧ ص
(١٣)
2 تشريح غير مجاز
٢٨ ص
(١٤)
احكام تشريح
٢٩ ص
(١٥)
3- مسائل مربوط با معاينه و درمان
٣١ ص
(١٦)
1 ويزيت
٣١ ص
(١٧)
2 هزينههاى درمان و معاينات
٣٢ ص
(١٨)
3 تشخيص بيمارى
٣٤ ص
(١٩)
4 احكام مختلف معالجه و درمان
٣٥ ص
(٢٠)
5 نگاه
٣٧ ص
(٢١)
6 لمس
٣٩ ص
(٢٢)
7 خلوت با اجنبيّه
٤١ ص
(٢٣)
8 انواع درمان
٤٢ ص
(٢٤)
4- تحقيقات پزشكى و تبعات آن
٤٩ ص
(٢٥)
شبيهسازى
٥٤ ص
(٢٦)
5- دندان پزشكى
٥٧ ص
(٢٧)
ضمان دندان پزشك
٥٨ ص
(٢٨)
6- زنان و زايمان
٦١ ص
(٢٩)
1 آموزش رشته زنان و زايمان
٦١ ص
(٣٠)
2 سزارين
٦٢ ص
(٣١)
7- جلوگيرى از انعقاد نطفه
٦٥ ص
(٣٢)
راههاى جلوگيرى از باردارى
٦٦ ص
(٣٣)
جلوگيرىهاى مجاز
٦٩ ص
(٣٤)
احكام جلوگيرى از باردارى
٧٠ ص
(٣٥)
8- تلقيح و بارورى مصنوعى
٧٥ ص
(٣٦)
1 تلقيح مجاز
٧٥ ص
(٣٧)
2 تلقيح غير مجاز
٨١ ص
(٣٨)
3 احكام تلقيح مصنوعى
٨٥ ص
(٣٩)
9- مسائل مربوط به سقط جنين
٨٧ ص
(٤٠)
الف) سقط غير مجاز
٨٧ ص
(٤١)
ب) مواردى كه سقط جنين جايز است
٨٨ ص
(٤٢)
ج) انتقال جنين
٩٤ ص
(٤٣)
د) احكام سقط جنين
٩٥ ص
(٤٤)
10- ازدواج
٩٩ ص
(٤٥)
الف) ازدواج مبتلايان به ايدز
٩٩ ص
(٤٦)
ب) ترميم پرده بكارت
٩٩ ص
(٤٧)
ج) آزمايش پرده بكارت
١٠٠ ص
(٤٨)
د) آزمايشهاى قبل از عقد
١٠٠ ص
(٤٩)
و) عيوب و بيماريهاى قابل درمان
١٠٢ ص
(٥٠)
ه) بيماريها و عيوب فسخ نكاح
١٠١ ص
(٥١)
ز) بيماريها و عيوب جايگزين
١٠٣ ص
(٥٢)
ح) برخى از عيوبى كه حق فسخ نمىآورد
١٠٤ ص
(٥٣)
ط) حكم ازدواج بعد از تغيير جنسيّت واقعى
١٠٥ ص
(٥٤)
ى) نفقه زوجه بيمار
١٠٦ ص
(٥٥)
11- تغيير جنسيّت
١٠٧ ص
(٥٦)
1 تغيير جنسيّت از منظر شرع
١٠٧ ص
(٥٧)
2 وظيفه پزشك در برابر متقاضيان تغيير جنسيّت
١٠٩ ص
(٥٨)
12- مرگ مغزى
١١٣ ص
(٥٩)
پايان دادن به زندگى
١١٥ ص
(٦٠)
13- پيوند اعضا
١١٩ ص
(٦١)
الف) پيوندهاى مجاز
١١٩ ص
(٦٢)
ب) پيوندهاى غير مجاز
١٢٥ ص
(٦٣)
ج) خريدوفروش اعضاى بدن
١٢٨ ص
(٦٤)
د) احكام پيوند
١٣٠ ص
(٦٥)
14- خون و فرآوردههاى آن
١٣٥ ص
(٦٦)
1 طهارت و نجاست
١٣٥ ص
(٦٧)
2 خريدوفروش خون
١٣٦ ص
(٦٨)
3 اهدا و انتقال خون
١٣٦ ص
(٦٩)
15- پزشكى قانونى
١٣٩ ص
(٧٠)
الف) كالبد شكافى براى تعيين علّت مرگ
١٣٩ ص
(٧١)
ب) كالبد شكافى براى اثبات نسب
١٤٠ ص
(٧٢)
ج) كالبد شكافى با عدم رضايت اولياى دم
١٤٠ ص
(٧٣)
د) كالبد شكافى براى تعليم دانشجويان
١٤١ ص
(٧٤)
ه) كالبدشكافى جنس مخالف
١٤١ ص
(٧٥)
و) اظهار نظر پزشكى قانونى در صورت داشتن مفسده
١٤٢ ص
(٧٦)
ز) كالبد شكافى براى تشخيص حيات
١٤٢ ص
(٧٧)
ح) نبش قبر براى تشريح
١٤٣ ص
(٧٨)
و) برداشتن قرنيه اجساد
١٤٣ ص
(٧٩)
2 وظيفه پزشك در برابر اطرافيان بيمار
١٤٩ ص
(٨٠)
3 وظيفه پزشك در برابر همكاران
١٤٩ ص
(٨١)
16- وظيفه پزشك در برابر افراد مختلف
١٤٥ ص
(٨٢)
1 وظيفه پزشك در برابر بيماران مختلف
١٤٥ ص
(٨٣)
4 وظيفه پزشك در برابر حكومت اسلامى
١٥٠ ص
(٨٤)
5 وظيفه پزشك در برابر خودش
١٥٠ ص
(٨٥)
17- ضمان طبيب
١٥٣ ص
(٨٦)
1 خسارات ناشى از داروها
١٥٣ ص
(٨٧)
2 خسارات ناشى از اطّلاعات نادرست بيمار به پزشك
١٥٦ ص
(٨٨)
3 خسارات ناشى از آزمايشات
١٥٦ ص
(٨٩)
4 خسارات ناشى از كوتاهى يا كمبود اطّلاعات پزشك
١٥٧ ص
(٩٠)
5 خسارات ناشى از ترك معالجه
١٥٨ ص
(٩١)
6 خسارات ناشى از كمبود امكانات
١٥٩ ص
(٩٢)
7 ضمانت پرستاران
١٦٠ ص
(٩٣)
8 ضمانت جرّاحان
١٦٣ ص
(٩٤)
9 ضمانت آزمايشگاه
١٦٤ ص
(٩٥)
10 ضمانت داروخانه
١٦٥ ص
(٩٦)
11 ضمانت بيمارستان
١٦٥ ص
(٩٧)
12 ضمانت كادر اطاق عمل
١٦٦ ص
(٩٨)
14 اخذ برائت براى رفع ضمان
١٦٧ ص
(٩٩)
13 ضمانت افراد عادى كه طبابت مىكنند
١٦٦ ص
(١٠٠)
15 برخى از مواردى كه پزشك ضامن نيست
١٧١ ص
(١٠١)
18- احكام بيمارستانها
١٧٣ ص
(١٠٢)
19- احكام داروخانهها
١٧٥ ص
(١٠٣)
20- احكام بيماران
١٧٧ ص
(١٠٤)
1 احكام طهارت و نجاست
١٧٧ ص
(١٠٥)
2 احكام وسواس
١٨٣ ص
(١٠٦)
3 احكام وضو
١٨٩ ص
(١٠٧)
4 احكام غسل
١٩٢ ص
(١٠٨)
5 احكام تيمّم بيماران
١٩٤ ص
(١٠٩)
6 احكام نماز
١٩٧ ص
(١١٠)
نماز مسافر
٢٠٣ ص
(١١١)
نماز قضا
٢٠٣ ص
(١١٢)
نماز جماعت
٢٠٥ ص
(١١٣)
نماز جمعه
٢٠٦ ص
(١١٤)
بيمارى و سقوط نماز
٢٠٦ ص
(١١٥)
7 احكام روزه
٢٠٧ ص
(١١٦)
9 احكام معاملات بيماران
٢١٤ ص
(١١٧)
8 احكام حجّ بيماران
٢١٢ ص
(١١٨)
10 روشهاى پيشگيرى از بيمارى
٢١٦ ص
(١١٩)
11 مراجعه به پزشك غير همجنس
٢١٨ ص
(١٢٠)
13 احكام وصيّت
٢٢٧ ص
(١٢١)
14 احكام حدود و تعزيرات
٢٢٧ ص
(١٢٢)
12 تمايلات هم جنسگرايانه
٢٢٥ ص
(١٢٣)
16 احكام ديات
٢٣٠ ص
(١٢٤)
15 احكام قصاص
٢٢٩ ص
(١٢٥)
17 احكام حفظ جان
٢٣٢ ص
(١٢٦)
18 احكام ضرورت و اضطرار
٢٣٥ ص
(١٢٧)
19 خوردنيهاى غير مجاز
٢٣٦ ص
(١٢٨)
20 متفرّقه
٢٣٧ ص
 
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص

احكام پزشكى - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٤ - ٣ تشخيص بيمارى

٣. تشخيص بيمارى‌

سؤال ٧١- اگر تشخيص بيمارى به درستى صورت گيرد، ولى داروى مؤثّر در دسترس نباشد، و يا بسيار گران باشد، به گونه‌اى كه بيمار قادر بر تهيّه آن نباشد، آيا پزشكِ معالج ملزم به تهيّه آن، به هر طريق ممكن مى‌باشد؟

جواب: اگر جان بيمار در خطر باشد و طبيب قدرت بر آنچه گفته شد داشته باشد، لازم است. و هرگاه يكى از اين دو شرط حاصل نباشد واجب نيست.

سؤال ٧٢- اگر پزشك بر اثر فراموشى انواع و علائم بيماريها- به خاطر گستردگى موضوع- بيمارى شخص را تشخيص ندهد، در نتيجه اصلًا دارويى تجويز نكند؛ در صورتى كه بيمارى تشديد و يا منجر به مرگ گردد، اين پزشك در چه حدّى مسئول است؟ (در صورتى كه امكان ارجاع به متخصّص باشد)

جواب: وظيفه‌اش آن است كه دخالت نكند و او را به فرد آگاهترى هدايت نمايد.

سؤال ٧٣- اگر فرصت و امكان آزمايش وجود داشته باشد، امّا به دلايل ديگر (همانند: عدم قدرت بيمار بر پرداخت هزينه‌ها، نبودن امكانات مورد نياز، نداشتن وقت كافى از ناحيه بيمار، و مانند آن) آزمايشات لازم صورت نگيرد، در اين صورت وظيفه پزشك چيست؟

جواب: اگر بدون آزمايش تشخيص بيمارى ممكن نيست بايد به سراغ آن برود، (مگر اينكه وقت كافى موجود نباشد). و اگر بيمارى طبق موازين تشخيص داده شده، و آزمايش براى اطمينان بيشتر است، وجوبى ندارد.

سؤال ٧٤- اگر بدانيم يا احتمال دهيم كه يك بيمار در اثر بيمارى خاصّى (مثل برخى سرطانها) بزودى خواهد مرد، آيا مجازيم فقط براى افزايش طول عمر وى هرچند به مدّت كوتاه، روشهاى درمانى خطرناك و بسيار پرعارضه را، (مثل شيمى درمانى كه گاه عواض آن شديدتر از بيمارى اوّليه است) براى وى تجويز كنيم؟

جواب: در فرض مسأله دليلى بر وجوب و جواز اين گونه درمانها نداريم. ولى‌