سهم زنان در نشر حديث - مهريزی، مهدی - الصفحة ١٤١
٥ . تدريس حديث و دانش هاى حديث
آنچه از تدريس در اين جا مراد شده ، عبارت اند از : ١ . تشكيل حلقه هاى درس ؛ ٢ . خواندن حديث كه از آن به سماع تعبير شود ؛ ٣ . قرائت حديث بر استاد از سوى شاگردان كه اصطلاحا قرائت نام دارد . هر يك از اين سه ، در زمره تدريس جاى مى گيرد . بر اين اساس ، به برخى از موارد كه در كتب ثبت رسيده اشاره مى گردد . ١ . كريمة مروزية ، دختر احمد بن محمّد بن حاتم مروزى (م ٤٦٣ق) . وى ، در مكّه ، صحيح بخارى تدريس مى كرد . هشت تن از محدّثان شرق و هفت تن از محدّثان غرب جهان اسلام ، نزد او صحيح بخارى فرا گرفتند . اسامى اين محدّثان عبارت اند از : [١] ـ خطيب بغدادى (٣٩٢ ـ ٤٦٣ق) ؛ گفته شده خطيب در ايام حج در مكّه ، در مدّت پنج روز ، صحيح بخارى را نزد كريمه قرائت كرد . ـ ابوالمظفر منصور بن محمّد سمعانى (٤٢٦ ـ ٤٨٩ق) ؛ ـ ابو عبد اللّه حسين بن على بن حسين طبرسى (٤١٨ ـ ٤٩٨ق) ؛ ـ على بن ابراهيم بن عباس النسيب (٤٢٤ ـ ٥٠٨ق) ؛ ـ ابو طالب حسين بن محمّد بن على بن حسن زينبى (٤٢٠ ـ ٥١٢ ق) ؛ ـ ابو الغنائم محمّد بن على بن ميمون بن محمّد نرسى (٤٢٤ ـ ٥٢٠ ق) ؛
[١] صفحات مشرقة ، ص ١٢٨ ـ ١٤٦ .[٢] ذكر اخبار اصبهان ، ج ٢ ، ص ٣٤٦ .[٣] همان ، ج ١ ، ص ٤١٦ .[٤] اعلام النساء ، ج ٢ ، ص ١٧٠ .[٥] همان ، ج ٢ ، ص ٤٢٥ .[٦] اعلام النساء ، ج ٤ ، ص ١٤٩ .[٧] همان ، ج ٢ ، ص ٤٠٧ .[٨] همان ، ج ٢ ، ص ٤٣٢ .[٩] همان ، ج ٢ ، ص ٤٢٧ .[١٠] صفحات مشرقة ، ص ١٥٢ ـ ١٥٨ .[١١] التحبير ، ج ٢ ، ص ٣٩٨ .[١٢] اعلام النساء ، ج ٤ ، ص ١٠٧ .[١٣] همان ، ج ٢ ، ص ٣٩٧ .[١٤] همان ، ج ٢ ، ص ٣٩٦ .[١٥] همان ، ص ١٦١ ـ ١٦٥ .[١٦] ذيل تاريخ بغداد ، ج ١٥ ، ص ٣٩٩ .[١٧] همان ، ج ٢ ، ص ٤٠٤ .[١٨] همان جا .[١٩] همان، ج١، ص٢١٩ و ٢٤٨ و ج٢، ص٤١٨.[٢٠] همان ، ج ١ ، ص ٤٩٤ .[٢١] التحبير ، ج ١ ، ص ٢٥١ ، و ج ٢ ، ص ٤١٨ .[٢٢] اعلام النساء ، ج ٢ ، ص ١٥٠ .[٢٣] همان ، ج ١ ، ص ١٣٩ و ج ٢ ، ص ٤١٢ .[٢٤] التحبير ، ج ٢ ، ص ٤١٤ .[٢٥] همان، ج٥ ، ص١٩ ؛ التحبير، ج٢، ص٤٢٩ .[٢٦] معجم البلدان ، ج ٢ ، ص ٤٦١ .[٢٧] اعلام النساء ، ج ١ ، ص ١٧٣ .[٢٨] التحبير ، ج ٢ ، ص ٤١٢ .[٢٩] همان ، ج ٢ ، ص ٤٢٤ .[٣٠] همان ، ج ٢ ، ص ٤٠٤ .[٣١] همان ، ج ٢ ، ص ٤١٠ .[٣٢] همان ، ج ٢ ، ص ٣٩٦ .[٣٣] التحبير ، ج ٢ ، ص ٤٠١ .[٣٤] التحبير ، ج ١ ، ص ٣٠٤ .[٣٥] فصول عن المرأة ، ص ٦٨ .[٣٦] شذرات الذهب ، ج ٥ ، ص ١٩ .[٣٧] همان ، ج ٢ ، ص ٤٢٦ .[٣٨] همان ، ص ١٧٥ و ١٧٦ .[٣٩] عناية النساء بالحديث النبوى ، ص ٤٠ .[٤٠] صفحات مشرقة من عناية المرأة بصحيح البخارى ، ص ٢٧٩ ـ ٢٨٥ .[٤١] همان ، ص ١٧٩ ـ ١٨٨ .[٤٢] همان ، ص ١٩٧ ـ ٢٠٤ .[٤٣] همان ، ص ٢١٧ ـ ٢٥٠ .[٤٤] همان ، ص ٢٩٢ ـ ٣٠٢ .[٤٥] همان ، ص ٣١٨ ـ ٣٢٣ .[٤٦] جهود المرأة فى رواية الحديث ، ص ١٠٣ .[٤٧] همان ، ص ١١٤ .[٤٨] همان ، ص ٢٧٣ و ٢٧٤ .[٤٩] الضوء اللامع ، ج ١٢ ، ص ٥ .[٥٠] مشاهير زنان اصفهان ، ص ١٢٥ .[٥١] همان ، ص ٢٤٧ .[٥٢] الاجازة الكبيرة ، ص ٢٤٦ .