اخلاق پزشكى - یوسفیان، نعمت الله - الصفحة ١٢

فيما يَشْتَهيهِ الْمَريضَ وَيَقْتَرِحُهُ، الا فَسَلِّمُوا اللَّهَ امْرَهُ تَكُونُوا مِنَ الْفائزينَ «١» اى بندگان خدا، شما همانند بيماران هستيد و پروردگار جهانيان همانند طبيب است. صلاح بيماران در آن چيزى است كه طبيب آن را تدبير و تجويز مى‌كند، نه آن‌چه كه بيمار مى‌خواهد و آن را [براى درمان و ارائه راه حل‌] پيشنهاد مى‌دهد. پس تسليم فرمان خداوند باشيد تا رستگار شويد.
خداوند خواصّ درمانى را در داروها قرار داد و در نظام آفرينش، براى هر دردى دارويى آفريده و استعداد شناخت دردها و داروها و چگونگى درمان آنها را به انسان داده است. و از اين رو، پزشك مظهر «طبيب» و «شافى» دو نام خداوند است. «٢» پزشك بايد اخلاق و آداب پسنديده و الهى را مبناى طبابت خويش قرار دهد؛ چون اخلاق در حوزه پزشكى، آراسته شدن به آداب الهى است. رستگارى نيز در پرتو عمل كردن به اين آداب است. امام على (ع) مى‌فرمايد:
مَنْ تَادَّبَ بِادَبِ اللَّهِ ادَّاهُ ذلِكَ الَى الْفَلاحِ الدَّائِمِ «٣» هر كس به ادب الهى آراسته شود، اين ادب او را به رستگارى هميشگى خواهد كشاند.
پيامبران الهى- كه طبيبان جان و روح بشر شمرده مى‌شوند و مظهر نامهاى مقدس طبيب و شافى خداوند متعال براى درمان بيماريهاى روحى و روانى هستند- نمونه‌اى كامل از اخلاق پزشكى را در برخورد با انسانها به تصوير كشيده‌اند. اميرمؤمنان (ع) در توصيف پيغمبر اكرم (ص) مى‌فرمايد:
طَبيبٌ دَوَّارٌ بِطِبِّهِ، قَدْ احْكَمَ مَراهِمَهُ، وَاحْمى‌ مَواسِمَهُ، يَضَعُ ذلِكَ حَيْثُ الْحاجَةِ الَيْهِ، مِنْ قُلُوبٍ عُمْىٍ، وَآذانٍ صُمٍّ، وَالْسِنَةٍ بُكْمٍ. مُتَتَبِّعٌ بِدَوائِهِ مَواضِعَ الْغَفْلَةِ، وَمَواطِنَ الْحَيْرَةِ «٤» طبيبى بود كه طبابت را بر بالين بيماران مى‌برد، مرهم را درست بر جايى كه بايد، مى‌نهاد و آن جا كه بايسته بود، داغ مى‌نشاند. او اين همه را بدان جا مى‌رساند كه نيازمندش بود: دلهاى بى‌فروغ، گوشهاى ناشنوا و زبانهاى ناگويا. با درمان خويش، منزلگاههاى بى‌خبرى و جايگاههاى سرگشتگى انسان را مى‌جست.
اخلاق پزشكى از منظر اسلام، افزون بر ايمان به خدا و پيامبران، بر معاد و نظام پاداش و