معارف قرآن(ج2) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٦٣
چون عذاب بر آنان فرود آمد، گفتند: اى موسى، بدان عهدىكه خدا را با تو هست، او را بخوان كه اگر اين عذاب را از ما دور كنى به تو ايمان مىآوريم و بنى اسرائيل را با تو مىفرستيم و چون تا آن زمان كه قرار گذاشته بودند، عذاب را از آنان دور كرديم، پيمان خود شكستند. «١» نعمتهاى فريبدهنده «فَلَمَّا نَسُوا ما ذُكِّرُوا بِهِ فَتَحْنا عَلَيْهِمْ ابْوابَ كُلِّ شَىْءٍ حَتَّى اذا فَرِحُوا بِما اوتُوا اخَذْناهُمْ بَغْتَةً فَاذا هُمْ مُبْلِسُونَ» (انعام، آيه ٤٤)
پس چون آنچه به آنها يادآورى شده بود، فراموش كردند، درهاى همه چيز (نعمتها) را بر آنها گشوديم تا هنگامى كه به آنچه داده شده بودند، دل خوش كردند، پس ناگاه آنان را (به تازيانه كيفر) گرفتيم و در آن هنگام در اندوه و نوميدى فرورفتند.
هشدار از اين آيات استفاده مىشود كه انسان گناهكار اگر مورد توجه خدا باشد و زمينه هدايت در او از بين نرفته باشد، به بلا و مصيبت گرفتار مىشود تا از غفلت درآيد و به درگاه خدا رجوع كند و توبه نمايد؛ ولى اگر اميدى به هدايت او نباشد و قهر الهى، وى را فرا گرفته باشد، خداوند او را به خود وامى گذارد و سيلى محبت خود را از او دريغ مىدارد.
اين آيات، هشدارى است براى گناهكارانى كه نعمتهاى فراوان از هر جهت به سوى آنها روان است. آنان بايد از غضب و مكر پنهان خدا بترسند و قبل از نزول عذاب خدا توبه كنند. از امام صادق عليه السلام نقل شده كه فرمود:
خداوند، وقتى بخواهد به بندهاش خيرى برساند، به هنگام ارتكاب گناه او را گرفتار بلا مىكند و استغفار را به ياد او مىآورد و اگر بخواهد به بندهاش شرى برساند، به هنگام ارتكاب گناه، او را نعمت مىدهد تا استغفار را فراموش كند و به گناه، ادامه دهد و اين همان سخن خداست كه فرمود: «سَنَسْتَدْرِجُهُمْ مِنْ حَيْثُ لا يَعْلَمُونَ» «٢» (آنان را بتدريج بهورطه هلاك مىكشانيم از راهى كه ندانند). «٣»