با توجه به جايگاه برجسته رجعت در آموزه‌هاى شيعه، عالمان و محدثان اين مذهب از ديرباز به اين موضوع توجهى ويژه داشته و كتاب‌ها و رساله‌هاى متعددى در اين زمينه تأليف كرده‌اند كه متأسفانه بسيارى از آنها در گذر زمان از بين رفته و تنها نامى از آنها در كتاب‌هاى رجال و فهرست باقى مانده است.[١]

شيخ آغابزرگ تهرانى در كتاب خود سى كتاب را كه در ادوار مختلف رجعت نوشته شده‌اند، معرفى كرده است.[٢]

برخى از مهم‌ترين كتاب‌هاى نوشته شده در زمينه رجعت كه منتشر شده و اكنون در اختيار ماست عبارتند از:

الف) الرجعة، اثر ميرزا محمد مؤمن بن دوست محمد حسينى استرآبادى (شهيد به مكه در سال ١٠٨٨ ق.) تحقيق: فارس حسّون كريم، چاپ دوم: قم، انوارالهدى، ١٤١٧ ق. در اين كتاب، پس از مقدمه‌اى كوتاه در زمينه لزوم رجوع بهامامان در همه امور و تسليم شدن در برابر آنها، بيش از صد روايت در زمينه موضوع رجعت آمده است.

ب) الإيقاظ من الهجعة بالبرهان على الرجعة[٣]، شيخ محمد بن حسن حرّ عاملى (م ١١٠٤ ق.)، در اين كتاب كه در سال ١٠٧٥ ق. تأليف شده است، بيش از ١٧٠ روايت، ده‌ها آيه و دلايل و قرائن ديگر براى اثبات رجعت اقامه شده است.

ج) رجعت، محمد باقر مجلسى (م ١١١١ ق.) در اين كتاب كه به زبان فارسى نگاشته شده است، چهارده روايت در زمينه ظهور امام مهدى (ع) و موضوع رجعت، ارائه شده است.

گفتنى است، علامه مجلسى (ره) در كتاب بحارالأنوار نيز به تفصيل به موضوع رجعت پرداخته و حدود دويست روايت در اين زمينه نقل كرده است.[٤]

د) الشيعة و الرجعة: كتاب علمى، تاريخى، ادبى، اخلاقى يتضمن فيه بحثاً تحليلًا تحقيقاً عن مسئلة الرجعة مفصلًا، محمدرضا طبسى نجفى (م ١٤٠٥ ق.) چاپ اول، نجف اشرف، المطبعة الحيدرية، ١٣٧٥ ق.

در اين كتاب كه در سال ١٣٧٥ ق. تأليف شده است، پس از بيان مباحث مقدماتى، در ضمن چند فصل، جايگاه رجعت در قرآن، ادعيه، زيارات، اجماع فقها و كلمات بزرگان بررسى شده است. در نخستين فصل اين كتاب، ١٧٤ آيه قرآن كه در روايات به موضوع رجعت تأويل يا تفسير شده‌اند، به همراه روايات مربوط ارائه شده است.

در سال‌هاى اخير نيز كتاب‌هايى در اين زمينه تأليف شده است كه از آن جمله مى‌توان به آثار زير اشاره كرد:

١. رجعت يا دولت كريمه خاندان وحى (ع)، محمد خادمى شيرازى، ويراسته على‌اكبر مهدى‌پور، چاپ دوم، قم، مؤلف، ١٤١١ ق.

٢. رجعت از ديدگاه عقل، قرآن، حديث، حسن طارمى، چاپ نهم: قم، دفتر انتشارات اسلامى، ١٣٨٣.

٣. رجعت يا بازگشت به جهان، محمدرضا ضميرى، چاپ اول: تهران، موعود، ١٣٧٨.

٤. بازگشت به دنيا در پايان تاريخ، خدامراد سليميان، چاپ اوّل: قم، بوستان كتاب، ١٣٨٤.

٥. الرجعة أو العودة إلى الحياة الدنيا بعد الموت، چاپ اوّل: قم، مركز الرسالة، ١٤١٨ ق.

پى‌نوشت‌ها:

[١]. ر. ك: الرجعة أو العود إلى الحياة الدنيا بعد الموت، چاپ اول، قم، مركز الرسالة، ١٤١٨ ه. ق. صص ٤٦- ٤٧.

[٢]. ر. ك: الذريعة إلى تصانيف الشيعة، ج ١، صص ٩١- ٩٥؛ ج ٧، ص ١١٦؛ ج ١٠، صص ١٦١- ١٦٣ و ج ١١، ص ١٨٧.

[٣]. معادل فارسى نام كتاب چنين است: بيدار كردن از خواب در زمينه استدلال بر رجعت.

[٤]. ر. ك: بحارالأنوار، ج ٥٣، باب الرجعة، صص ٣٩- ١٤٤.