چنانچه پيش از اين گفته شد سلسله مقالات گفتگو درباره امام مهدى عليه السلام ترجمه كتابى است از شهيد سيد محمد باقر صدر كه آخرين چاپ آن با مقدمه و تحقيقى ارزشمند از دكتر عبدالجبار شراره منتشر شده است. آنچه تاكنون در اين مجله ارايه شده ترجمه مقدمه اين كتاب بود و به يارى خدا از اين پس وارد مطالب اصلى كتاب مى‌شويم.

مهدويت، فرايند يك عقيده اسلامى، كه فقط رنگ دين داشته باشد؛ نيست. مهدويت فصل مهمى از خواسته‌هاى بشرى است كه انسانها با داشتن اديان و مذاهب مختلف، روسوى آن دارند. مهدويت تبلور يك الهام فطرى‌[١] است كه مردم از دريچه آن، على رغم ديدهاى مختلف و نگرشهاى متفاوت عقيدتى، روز موعود را مى‌بينند، روزى كه رسالتهاى آسمانى با همه اهدافش در زمين تحقق مى‌يابد و راه ناهموارى كه در طول تاريخ براى انسان دشوار بود، پس از رنج بسيار هموار مى‌شود.

حتى انتظار روز موعود اختصاص به كسانى كه ايمان به غيب دارند، ندارد. ديگران هم به چنين روزى چشم دوخته‌اند، تا آنجا كه پرتو اين خواسته، مكتبهايى را هم كه به هيچ وجه زير بار مسايل غيبى نمى‌روند؛ فرا گرفته است. پيروان مكتب ماترياليسم ديالكتيك كه تاريخ را براساس تضاد تفسير مى‌كنند نيز منتظر روزى‌[٢] هستند كه همه اين تضادها از ميان برود و صلح و همزيستى به پيروزى رسد.

ما به خوبى درمى‌يابيم كه دل مشغولى به اين اميد و اين احساس در سراسر تاريخ و درميان همه اقوام از ديگر مسايل بشرى بيشتر بوده است و هنگامى كه دين اين وجدان عمومى را تأييد مى‌كند و تأكيد دارد كه زمين پس از لبريز شدن از ظلم و ستم پُر از عدل و داد خواهد شد[٣]، به آن احساس عمومى، ارزش عينى مى‌بخشد و آن را تبديل به يك ايمان محكم مى‌كند؛ ايمان به آينده و سرنوشت محتوم انسان، اين ايمان نه تنها مايه تسلى و آرامش خاطر است بلكه منشأ اميد و منشأ مقاومت نيز است.

منشأ اميد است؛ زيرا ايمان به مهدى به معناى اين است كه نبايستى زير بار ستم رفت و بايستى منتظر روزى بود كه وى بر همه جهان چيره گردد و اما، منشأ مقاومت است‌[٤]، زيرا اين ايمان، چون سوسوى اميدى است كه با نااميديها مقابله مى‌كند و دلها را زنده نگه مى‌دارد؛ هرچند ناگواريها گسترده شود و ستمكاريها چهره گريه خود را نشان دهد.

روز موعود يعنى روزى كه عدالت با جهانى پُر از جور و ستم روبرو مى‌شود و پايه‌هاى آن را ويران مى‌كند و طرحى نو[٥] در مى‌اندازد. روز موعود يعنى روزى كه ستم به هر اندازه كه فزونى يابد و در جهان ريشه بدواند و بر مقدرات مردم حكومت كند، بايستى نابود شود[٦] و هرگز جاودانه نخواهد بود.

اين تفكر كه ظلم در اوج خود بايستى شكست بخورد و اين شكست حتمى است به ستمديدگان و امتهاى‌