نحن الأُمَّة الوسطى و نحن شهداء الله على خلقه و حججه فى أرضه ... فرسول الله صلى الله عليه وآله الشَّهيد علينا بما بلغنا عنِ اللّهِ عزّوجل و نحن الشهداء على الناس فمن صدَّق صدَّقناه يوم القيامة و من كذَّب كذَّبناه يوم القيامة.[٢]

ما هستيم امت ميانه و ماييم گواهان خدا بر آفريدگانش و حجت هاى او در زمينش ... پس فرستاده خدا گواه و ناظر برماست به سبب آنچه از سوى خداى عزّوجلْ به ما ابلاغ كرده است. و ما گواهانيم بر مردم. پس هركه ما را تصديق كند، روز قيامت تصديقش كنيم و هركه ما را تكذيب كند، روز قيامت تكذيبش كنيم.

١٢- ٢. عرضه اعمال مردم بر حجت هاى الهى: نكته ديگرى كه در زمينه جايگاه حجت هاى خداوند در عالم هستى بايد يادآور شد، اطلاع و آگاهى آنها از اعمال مردمان است. براساس روايات فراوانى كه از امامان معصوم (ع) وارد شده است، اعمال مردم هر صبح و شام به حضور حجت و امام عصر (ع) عرضه مى شود و ايشان از اعمال خوب و پسنديده مردم شاد و از اعمال ناشايست آنها اندوهگين مى شوند.

«سماعه» نقل مى كند كه روزى امام صادق (ع) فرمود:

ما لكم تسوون رسول اللّه صلى الله عليه وآله؟

چرا فرستاده خدا (ص) را اندوهگين مى سازيد؟

در اين هنگام مردى پرسيد: چگونه ما او را اندوهگين مى سازيم. و آن حضرت در پاسخش فرمود:

أما تعلمون أنَّ أعمالكم تعرض عليه فإذا رأى فيها معصيةً ساءه ذلك فلاتسؤوا رسول الله و سرُّوه.[٣]

مگر نمى دانيد كه اعمال شما برآن حضرت عرضه مى شود و چون گناهى در آن ببيند اندوهگين مى شود؟ پس فرستاده خدا را اندوهگين نكنيد و او را شادمان سازيد.

يكى از اصحاب امام رضا (ع) مى گويد: «روزى به امام رضا (ع) عرض كردم: براى من و خانواده ام به درگاه خدا دعا كنيد» و آن حضرت فرمود:

أولست أفعل والله إنّ أعمالكم لتعرض علىَّ فى كلِّ يوم و ليلة.[٤]

مگر دعا نمى كنم؟! به خدا سوگند كه اعمال شما در هر صبح و شام بر من عرضه مى شود.

رواى مى گويد: «اين مطلب بر من سنگين آمد، پس امام (ع) به من فرمود:»

أما تقرء كتاب الله عزَّوجلَّ: «و قل اعملوا فسيرى الله عملكم و رسوله و المؤمنون»؟[٥] قال: «هو و الله علىُّ ابن أَبى طالب».

مگر تو كتاب خداى عزّوجلّ را نمى خوانى كه مى فرمايد: «و بگو: [هركارى مى خواهيد] بكنيد، كه به زودى خدا و پيامبر او و مؤمنان در كردار شما خواهند نگريست»؟ به خدا كه آن [مؤمن‌] على بن ابى طالب است.

آنچه گذشت بخش كوچكى از معارف ارزشمندى است كه در آموزه هاى اسلامى درباره حجت هاى الهى آمده است. اما همين بخش كوچك نيز به خوبى نقش، جايگاه و مقام و منزلت آنان را در عالم هستى نشان داده و روشن مى سازد كه ما منتظر ظهور چه شخصيتى هستيم. شخصيتى كه در عين غيبت ظاهرى در لحظه لحظه زندگى ما نقش دارد و همه خيرات و بركات مادى و معنوى به وسيله او به ما مى رسد.

بى ترديد چنين انتظارى آثار بسيار ارزشمندى در زندگى فردى و اجتماعى منتظران خواهد داشت. آثارى كه در هيچ يك از انتظارهايى كه ديگر اديان و مكاتب مروج و مبلغ آن هستند يافت نمى شود.

پى نوشت ها:

[١]. ر. ك: القيومى، احمد بن محمد، المصباح المنير، ص ١٢١؛ ابن منظور، لسان العرب، ج ٣، ص ٥٣؛ الشرتونى اللبنانى، سعيد الخورى، اقرب الموارد فى فصح العربيه و الشوارد، ج ١، ص ١٦٤؛ جر، خليل، فرهنگ لاروس، ترجمه سيد حميد طبيبيان، ج ١، ص ٨٠٨؛ عميد، حسن، فرهنگ عميد، ج ١، ص ٧٧٩.

[٢]. الراغب الإصفهانى، ابوالقاسم الحسين بن محمد، مفردات ألفاظ القرآن فى غريب القرآن، ص ١٠٧.

[٣]. ر. ك: كلينى، محمد بن يعقوب، الكافى، ج ١، ص ١٦٨- ٤٣٨.

[٤]. سوره نساء (٤)، آيه ١٦٥.

[٥]. قمى، شيخ عباس، مفاتيح الجنان.

[٦]. كلينى، محمد بن يعقوب، همان، ج ١، كتاب الحجّة، ص ١٧٨- ١٧٩، ح ٨.

[٧]. همان، ح ٩.

[٨]. در برخى از نسخه هاى الكافى به جاى «حتى» كلمه «حىّ» آمده است.

[٩]. كلينى، محمد بن يعقوب، همان، ص ١٧٧، ح ٢.

[١٠]. الحميرى، ابوالحسن عبدالله بن جعفر، قرب الاسناد، ص ٣٥١.

[١١]. همان، ص ١٧٩، ح ١٠.

[١٢]. نهج البلاغه، كلمات قصار ١٤٧، ترجمه سيد جعفر شهيدى، ص ٣٨٨.

[١٣]. كلينى، محمد بن يعقوب، همان، ص ٣٩١، ح ١.

[١٤]. قمى، شيخ عباس، مفاتيح الجنان.

[١٥]. همان.

[١٦]. كلينى، محمد بن يعقوب، همان، ص ١٧٨.

[١٧]. قمى، شيخ عباس، همان.

[١٨]. صدوق، محمد بن على بن حسين، كمال الدين و تمام النعمة، ج ٢، باب، ص ٥١٢، ح ٤٣.

[١٩]. قمى، شيخ عباس، همان.

[٢٠]. همان.

[٢١]. كلينى، محمد بن يعقوب، همان، ص ١٩١، ح ٥.

[٢٢]. سوره بقره (٢) آيه ١٤٢.

[٢٣]. كلينى، محمدبن يعقوب، همان، ص ١٩٠، ح ٢.

[٢٤]. همان، ص ٢١٩، ح ٣.

[٢٥]. همان، ص ٢٢٠- ٢١٩، ح ٤.

[٢٦]. سوره توبه (٩) آيه ١٠٥.