انديشه هاى فقهى- سياسى آيتاللّه العظمى گلپايگانى در عصر غيبت - امامى، محمدمهدى - الصفحة ٢٠١ - ٥ - مواضع آيت الله العظمى گلپايگانى قدس سره پيرامون قيام ١٥ خرداد ١٣٤٢ و زندانى شدن امام خمينى قدس سره
مجتهدين كه داراى مقام زعامت شرعيه و نيابت عامه هستند ...[١]»
به طور كلى قيام ١٥ خرداد سال ١٣٤٢ و بازداشت حضرت امام (ر ه) و اعلاميههاى آيت اللّه العظمى گلپايگانى قدّس سرّه در محكوميت رژيم ستم شاهى پهلوى و دفاع از دين مبين اسلام و صيانت از حوزههاى علميه و حماى از ايام خمين قدّس سرّه، آثار عمدهاى از خود بر جاى نهاد، نخست: رهبرى حركتهاى مخالف رژيم را به مذهبىها منتقل كرد و ملىگرايان و چپىها را به حاشيه راند، دوم، اينكه كشتار مردم در قيام فوق چهره مزورانه شاه را كه تا آن زمان تقصيرها را به گردن نخستوزير مىانداخت افشا نمود و انقلابيان پس از آن به راههاى اصلاحطلبانه پشت كرده و سرنگونى نظام سلطنتى را خواستار شدند، سوم اينكه، از آن پس طرد همه قدرتهاى بيگانه از ايران مورد توجه قرار گرفت و سرانجام قيام ١٥ خرداد و نقطه آغاز نهضت بازگشت به خويشتن در كشور شد. از آن پس انجمنهاى اسلامى در نقاط مختلف پديد امدند و جو غير اسلامى در دانشگاهها و ديگر مجامع به آرامى شكسته شد و آيت اللّه العظمى گلپايگانى قدّس سرّه بعد از گذشت ١٦ روز از زندانى شدن امام دوباره اعلاميه مىدهند و اين حركت غير اسلامى را اهانت به مذهب و دين اسلام دانسته و
[١]- همان، ص ١٣٦.