تفسير الأمثل
(١)
٦ ص
(٢)
٧ ص
(٣)
٧ ص
(٤)
٨ ص
(٥)
٩ ص
(٦)
٩ ص
(٧)
٩ ص
(٨)
١٤ ص
(٩)
١٦ ص
(١٠)
١٦ ص
(١١)
٢١ ص
(١٢)
٢١ ص
(١٣)
٢١ ص
(١٤)
٢٧ ص
(١٥)
٢٧ ص
(١٦)
٢٧ ص
(١٧)
٣٥ ص
(١٨)
٣٥ ص
(١٩)
٣٦ ص
(٢٠)
٣٧ ص
(٢١)
٣٧ ص
(٢٢)
٣٧ ص
(٢٣)
٤٠ ص
(٢٤)
٤٤ ص
(٢٥)
٤٤ ص
(٢٦)
٤٧ ص
(٢٧)
٤٧ ص
(٢٨)
٤٧ ص
(٢٩)
٥٠ ص
(٣٠)
٥٠ ص
(٣١)
٥٣ ص
(٣٢)
٥٣ ص
(٣٣)
٥٣ ص
(٣٤)
٥٥ ص
(٣٥)
٦٠ ص
(٣٦)
٦٠ ص
(٣٧)
٦٠ ص
(٣٨)
٦٢ ص
(٣٩)
٦٢ ص
(٤٠)
٦٣ ص
(٤١)
٦٦ ص
(٤٢)
٦٨ ص
(٤٣)
٦٨ ص
(٤٤)
٦٨ ص
(٤٥)
٧٢ ص
(٤٦)
٧٢ ص
(٤٧)
٧٢ ص
(٤٨)
٧٨ ص
(٤٩)
٧٨ ص
(٥٠)
٧٨ ص
(٥١)
٨١ ص
(٥٢)
٨١ ص
(٥٣)
٨٣ ص
(٥٤)
٨٣ ص
(٥٥)
٨٣ ص
(٥٦)
٩٠ ص
(٥٧)
٩٠ ص
(٥٨)
٩١ ص
(٥٩)
٩١ ص
(٦٠)
٩١ ص
(٦١)
٩٦ ص
(٦٢)
٩٦ ص
(٦٣)
٩٧ ص
(٦٤)
٩٨ ص
(٦٥)
٩٩ ص
(٦٦)
١٠٠ ص
(٦٧)
١٠١ ص
(٦٨)
١٠٢ ص
(٦٩)
١٠٣ ص
(٧٠)
١٠٤ ص
(٧١)
١٠٥ ص
(٧٢)
١٠٦ ص
(٧٣)
١٠٧ ص
(٧٤)
١٠٨ ص
(٧٥)
١١٠ ص
(٧٦)
١١٨ ص
(٧٧)
١١٨ ص
(٧٨)
١١٨ ص
(٧٩)
١٢٣ ص
(٨٠)
١٢٥ ص
(٨١)
١٢٦ ص
(٨٢)
١٢٨ ص
(٨٣)
١٢٨ ص
(٨٤)
١٣٦ ص
(٨٥)
١٣٦ ص
(٨٦)
١٣٨ ص
(٨٧)
١٣٨ ص
(٨٨)
١٤٠ ص
(٨٩)
١٤٢ ص
(٩٠)
١٤٤ ص
(٩١)
١٤٥ ص
(٩٢)
١٤٦ ص
(٩٣)
١٤٨ ص
(٩٤)
١٥٠ ص
(٩٥)
١٥١ ص
(٩٦)
١٥٢ ص
(٩٧)
١٥٤ ص
(٩٨)
١٥٥ ص
(٩٩)
١٥٥ ص
(١٠٠)
١٦٦ ص
(١٠١)
١٦٦ ص
(١٠٢)
١٦٩ ص
(١٠٣)
١٧١ ص
(١٠٤)
١٧٢ ص
(١٠٥)
١٧٣ ص
(١٠٦)
١٧٣ ص
(١٠٧)
١٧٣ ص
(١٠٨)
١٧٦ ص
(١٠٩)
١٧٦ ص
(١١٠)
١٧٦ ص
(١١١)
١٨٣ ص
(١١٢)
١٨٣ ص
(١١٣)
١٨٩ ص
(١١٤)
١٨٩ ص
(١١٥)
١٩١ ص
(١١٦)
١٩١ ص
(١١٧)
١٩٤ ص
(١١٨)
١٩٤ ص
(١١٩)
١٩٤ ص
(١٢٠)
١٩٨ ص
(١٢١)
١٩٨ ص
(١٢٢)
١٩٨ ص
(١٢٣)
٢٠٣ ص
(١٢٤)
٢٠٣ ص
(١٢٥)
٢٠٣ ص
(١٢٦)
٢٠٩ ص
(١٢٧)
٢٠٩ ص
(١٢٨)
٢٠٩ ص
(١٢٩)
٢١٣ ص
(١٣٠)
٢١٣ ص
(١٣١)
٢١٥ ص
(١٣٢)
٢١٥ ص
(١٣٣)
٢١٥ ص
(١٣٤)
٢٢٠ ص
(١٣٥)
٢٢٠ ص
(١٣٦)
٢٢٠ ص
(١٣٧)
٢٢٧ ص
(١٣٨)
٢٢٧ ص
(١٣٩)
٢٢٧ ص
(١٤٠)
٢٣١ ص
(١٤١)
٢٣١ ص
(١٤٢)
٢٣٤ ص
(١٤٣)
٢٣٤ ص
(١٤٤)
٢٣٤ ص
(١٤٥)
٢٣٩ ص
(١٤٦)
٢٤١ ص
(١٤٧)
٢٤١ ص
(١٤٨)
٢٤١ ص
(١٤٩)
٢٤٦ ص
(١٥٠)
٢٤٦ ص
(١٥١)
٢٤٩ ص
(١٥٢)
٢٤٩ ص
(١٥٣)
٢٥٠ ص
(١٥٤)
٢٥٢ ص
(١٥٥)
٢٥٢ ص
(١٥٦)
٢٥٢ ص
(١٥٧)
٢٥٦ ص
(١٥٨)
٢٥٦ ص
(١٥٩)
٢٥٨ ص
(١٦٠)
٢٦١ ص
(١٦١)
٢٦١ ص
(١٦٢)
٢٦٣ ص
(١٦٣)
٢٦٤ ص
(١٦٤)
٢٦٥ ص
(١٦٥)
٢٦٦ ص
(١٦٦)
٢٦٨ ص
(١٦٧)
٢٧٠ ص
(١٦٨)
٢٧٣ ص
(١٦٩)
٢٧٥ ص
(١٧٠)
٢٧٦ ص
(١٧١)
٢٧٨ ص
(١٧٢)
٢٧٨ ص
(١٧٣)
٢٧٨ ص
(١٧٤)
٢٨٥ ص
(١٧٥)
٢٨٥ ص
(١٧٦)
٢٨٥ ص
(١٧٧)
٢٩١ ص
(١٧٨)
٢٩١ ص
(١٧٩)
٢٩١ ص
(١٨٠)
٢٩٣ ص
(١٨١)
٢٩٥ ص
(١٨٢)
٢٩٥ ص
(١٨٣)
٢٩٥ ص
(١٨٤)
٣٠١ ص
(١٨٥)
٣٠١ ص
(١٨٦)
٣٠١ ص
(١٨٧)
٣٠٥ ص
(١٨٨)
٣٠٥ ص
(١٨٩)
٣٠٧ ص
(١٩٠)
٣٠٩ ص
(١٩١)
٣٠٩ ص
(١٩٢)
٣٠٩ ص
(١٩٣)
٣١٢ ص
(١٩٤)
٣١٤ ص
(١٩٥)
٣١٤ ص
(١٩٦)
٣١٤ ص
(١٩٧)
٣١٩ ص
(١٩٨)
٣١٩ ص
(١٩٩)
٣٢١ ص
(٢٠٠)
٣٢١ ص
(٢٠١)
٣٢١ ص
(٢٠٢)
٣٢٤ ص
(٢٠٣)
٣٢٤ ص
(٢٠٤)
٣٢٥ ص
(٢٠٥)
٣٢٦ ص
(٢٠٦)
٣٢٨ ص
(٢٠٧)
٣٢٨ ص
(٢٠٨)
٣٢٨ ص
(٢٠٩)
٣٣٤ ص
(٢١٠)
٣٣٤ ص
(٢١١)
٣٣٤ ص
(٢١٢)
٣٣٧ ص
(٢١٣)
٣٣٧ ص
(٢١٤)
٣٣٧ ص
(٢١٥)
٣٤١ ص
(٢١٦)
٣٤١ ص
(٢١٧)
٣٤٣ ص
(٢١٨)
٣٤٣ ص
(٢١٩)
٣٤٣ ص
(٢٢٠)
٣٥٠ ص
(٢٢١)
٣٥٠ ص
(٢٢٢)
٣٥٠ ص
(٢٢٣)
٣٥٤ ص
(٢٢٤)
٣٥٤ ص
(٢٢٥)
٣٥٤ ص
(٢٢٦)
٣٥٨ ص
(٢٢٧)
٣٥٨ ص
(٢٢٨)
٣٥٩ ص
(٢٢٩)
٣٥٩ ص
(٢٣٠)
٣٦١ ص
(٢٣١)
٣٦١ ص
(٢٣٢)
٣٦١ ص
(٢٣٣)
٣٦٩ ص
(٢٣٤)
٣٦٩ ص
(٢٣٥)
٣٧١ ص
(٢٣٦)
٣٧٢ ص
(٢٣٧)
٣٧٣ ص
(٢٣٨)
٣٧٤ ص
(٢٣٩)
٣٧٥ ص
(٢٤٠)
٣٧٨ ص
(٢٤١)
٣٧٨ ص
(٢٤٢)
٣٧٨ ص
(٢٤٣)
٣٨٢ ص
(٢٤٤)
٣٨٢ ص
(٢٤٥)
٣٨٢ ص
(٢٤٦)
٣٨٦ ص
(٢٤٧)
٣٨٦ ص
(٢٤٨)
٣٨٦ ص
(٢٤٩)
٣٩٠ ص
(٢٥٠)
٣٩٠ ص
(٢٥١)
٣٩١ ص
(٢٥٢)
٣٩٤ ص
(٢٥٣)
٣٩٤ ص
(٢٥٤)
٣٩٤ ص
(٢٥٥)
٣٩٨ ص
(٢٥٦)
٣٩٨ ص
(٢٥٧)
٣٩٨ ص
(٢٥٨)
٤٠٧ ص
(٢٥٩)
٤٠٧ ص
(٢٦٠)
٤٠٨ ص
(٢٦١)
٤١٠ ص
(٢٦٢)
٤١١ ص
(٢٦٣)
٤١٢ ص
(٢٦٤)
٤١٣ ص
(٢٦٥)
٤١٣ ص
(٢٦٦)
٤١٣ ص
(٢٦٧)
٤٢٠ ص
(٢٦٨)
٤٢٠ ص
(٢٦٩)
٤٢٠ ص
(٢٧٠)
٤٢٥ ص
(٢٧١)
٤٢٥ ص
(٢٧٢)
٤٢٥ ص
(٢٧٣)
٤٢٧ ص
(٢٧٤)
٤٣١ ص
(٢٧٥)
٤٣١ ص
(٢٧٦)
٤٣١ ص
(٢٧٧)
٤٣٤ ص
(٢٧٨)
٤٣٤ ص
(٢٧٩)
٤٣٧ ص
(٢٨٠)
٤٣٩ ص
(٢٨١)
٤٤٠ ص
(٢٨٢)
٤٤١ ص
(٢٨٣)
٤٤١ ص
(٢٨٤)
٤٤٢ ص
(٢٨٥)
٤٤٢ ص
(٢٨٦)
٤٤٧ ص
(٢٨٧)
٤٤٧ ص
(٢٨٨)
٤٤٨ ص
(٢٨٩)
٤٤٨ ص
(٢٩٠)
٤٥٢ ص
(٢٩١)
٤٥٢ ص
(٢٩٢)
٤٥٥ ص
(٢٩٣)
٤٥٥ ص
(٢٩٤)
٤٥٥ ص
(٢٩٥)
٤٦٠ ص
(٢٩٦)
٤٦٠ ص
(٢٩٧)
٤٦٠ ص
(٢٩٨)
٤٦٧ ص
(٢٩٩)
٤٦٧ ص
(٣٠٠)
٤٦٧ ص
(٣٠١)
٤٧١ ص
(٣٠٢)
٤٧١ ص
(٣٠٣)
٤٧١ ص
(٣٠٤)
٤٧٣ ص
(٣٠٥)
٤٧٣ ص
(٣٠٦)
٤٧٣ ص
(٣٠٧)
٤٧٧ ص
(٣٠٨)
٤٧٧ ص
(٣٠٩)
٤٧٨ ص
(٣١٠)
٤٨٢ ص
(٣١١)
٤٨٢ ص
(٣١٢)
٤٨٥ ص
(٣١٣)
٤٨٨ ص
(٣١٤)
٤٨٨ ص
(٣١٥)
٤٨٨ ص
(٣١٦)
٤٩٤ ص
(٣١٧)
٤٩٤ ص
(٣١٨)
٤٩٥ ص
(٣١٩)
٤٩٧ ص
(٣٢٠)
٤٩٧ ص
(٣٢١)
٤٩٧ ص
(٣٢٢)
٥٠٤ ص
(٣٢٣)
٥٠٤ ص
(٣٢٤)
٥٠٤ ص
(٣٢٥)
٥٠٧ ص
(٣٢٦)
٥٠٧ ص
(٣٢٧)
٥١٣ ص
(٣٢٨)
٥١٣ ص
(٣٢٩)
٥١٤ ص
(٣٣٠)
٥١٦ ص
(٣٣١)
٥١٦ ص
(٣٣٢)
٥١٦ ص
(٣٣٣)
٥٢٣ ص
(٣٣٤)
٥٢٣ ص
(٣٣٥)
٥٢٥ ص
(٣٣٦)
٥٢٥ ص
(٣٣٧)
٥٢٦ ص
(٣٣٨)
٥٢٨ ص
(٣٣٩)
٥٢٨ ص
(٣٤٠)
٥٢٨ ص
(٣٤١)
٥٣٥ ص
(٣٤٢)
٥٣٥ ص
(٣٤٣)
٥٣٥ ص
(٣٤٤)
٥٣٩ ص
(٣٤٥)
٥٣٩ ص
(٣٤٦)
٥٣٩ ص
(٣٤٧)
٥٤٥ ص
(٣٤٨)
٥٤٥ ص
(٣٤٩)
٥٤٥ ص
(٣٥٠)
٥٤٧ ص
(٣٥١)
٥٤٨ ص
(٣٥٢)
٥٤٨ ص
(٣٥٣)
٥٤٨ ص
(٣٥٤)
٥٥٣ ص
(٣٥٥)
٥٥٣ ص
(٣٥٦)
٥٥٣ ص
(٣٥٧)
٥٦١ ص
(٣٥٨)
٥٦١ ص
(٣٥٩)
٥٦٣ ص
(٣٦٠)
٥٦٤ ص
(٣٦١)
٥٦٤ ص
(٣٦٢)
٥٦٤ ص
(٣٦٣)
٥٦٧ ص
(٣٦٤)
٥٦٧ ص
 
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص
٤١٦ ص
٤١٧ ص
٤١٨ ص
٤١٩ ص
٤٢٠ ص
٤٢١ ص
٤٢٢ ص
٤٢٣ ص
٤٢٤ ص
٤٢٥ ص
٤٢٦ ص
٤٢٧ ص
٤٢٨ ص
٤٢٩ ص
٤٣٠ ص
٤٣١ ص
٤٣٢ ص
٤٣٣ ص
٤٣٤ ص
٤٣٥ ص
٤٣٦ ص
٤٣٧ ص
٤٣٨ ص
٤٣٩ ص
٤٤٠ ص
٤٤١ ص
٤٤٢ ص
٤٤٣ ص
٤٤٤ ص
٤٤٥ ص
٤٤٦ ص
٤٤٧ ص
٤٤٨ ص
٤٤٩ ص
٤٥٠ ص
٤٥١ ص
٤٥٢ ص
٤٥٣ ص
٤٥٤ ص
٤٥٥ ص
٤٥٦ ص
٤٥٧ ص
٤٥٨ ص
٤٥٩ ص
٤٦٠ ص
٤٦١ ص
٤٦٢ ص
٤٦٣ ص
٤٦٤ ص
٤٦٥ ص
٤٦٦ ص
٤٦٧ ص
٤٦٨ ص
٤٦٩ ص
٤٧٠ ص
٤٧١ ص
٤٧٢ ص
٤٧٣ ص
٤٧٤ ص
٤٧٥ ص
٤٧٦ ص
٤٧٧ ص
٤٧٨ ص
٤٧٩ ص
٤٨٠ ص
٤٨١ ص
٤٨٢ ص
٤٨٣ ص
٤٨٤ ص
٤٨٥ ص
٤٨٦ ص
٤٨٧ ص
٤٨٨ ص
٤٨٩ ص
٤٩٠ ص
٤٩١ ص
٤٩٢ ص
٤٩٣ ص
٤٩٤ ص
٤٩٥ ص
٤٩٦ ص
٤٩٧ ص
٤٩٨ ص
٤٩٩ ص
٥٠٠ ص
٥٠١ ص
٥٠٢ ص
٥٠٣ ص
٥٠٤ ص
٥٠٥ ص
٥٠٦ ص
٥٠٧ ص
٥٠٨ ص
٥٠٩ ص
٥١٠ ص
٥١١ ص
٥١٢ ص
٥١٣ ص
٥١٤ ص
٥١٥ ص
٥١٦ ص
٥١٧ ص
٥١٨ ص
٥١٩ ص
٥٢٠ ص
٥٢١ ص
٥٢٢ ص
٥٢٣ ص
٥٢٤ ص
٥٢٥ ص
٥٢٦ ص
٥٢٧ ص
٥٢٨ ص
٥٢٩ ص
٥٣٠ ص
٥٣١ ص
٥٣٢ ص
٥٣٣ ص
٥٣٤ ص
٥٣٥ ص
٥٣٦ ص
٥٣٧ ص
٥٣٨ ص
٥٣٩ ص
٥٤٠ ص
٥٤١ ص
٥٤٢ ص
٥٤٣ ص
٥٤٤ ص
٥٤٥ ص
٥٤٦ ص
٥٤٧ ص
٥٤٨ ص
٥٤٩ ص
٥٥٠ ص
٥٥١ ص
٥٥٢ ص
٥٥٣ ص
٥٥٤ ص
٥٥٥ ص
٥٥٦ ص
٥٥٧ ص
٥٥٨ ص
٥٥٩ ص
٥٦٠ ص
٥٦١ ص
٥٦٢ ص
٥٦٣ ص
٥٦٤ ص
٥٦٥ ص
٥٦٦ ص
٥٦٧ ص
٥٦٨ ص

تفسير الأمثل - مكارم الشيرازي، الشيخ ناصر - الصفحة ٢٨٠

على الرسل[١].

وممّا يلفت النظر أنّ «الصافات» هي جمع كلمة «صافّة» وهي بدورها تحمل صفة الجمع أيضاً، وتشير إلى مجموعة مصطفّة، إذن فـ «الصافات» تعني الصفوف المتعدّدة(٢).

وأمّا كلمة «الزاجرات» فإنّها مأخوذة من (الزجر) ويعني الصرف عن الشيء بالتخويف والصراخ، وبمعنى أوسع فإنّها تشمل كلّ منع وطرد وزجر للآخرين.

إذن فالزاجرات تعني مجاميع مهمّتها نهي وصرف وزجر الآخرين.

و «التاليات» من (التلاوة) وهي جمع كلمة (تال) وتعني طوائف مهمّتها تلاوة شيء ما[٣].

ونظراً لكثرة وإتّساع مفاهيم هذه الألفاظ، فليس من العجب أن يطرح المفسّرون تفاسير مختلفة لها دون أن يناقض بعضها الآخر، بل من الممكن أيضاً أن تجتمع لتوضيح مفهوم هذه الآيات، فمثلا المقصود من كلمة «الصافات» هو صفوف الملائكة المستعدّة لتنفيذ الأوامر الإلهيّة في عالم الخلق، أو الملائكة النازلون بالوحي إلى الأنبياء في عالم التشريع، وكذلك صفوف المقاتلين


[١] ـ بالطبع وردت إحتمالات اُخرى في تفسير الآيات المذكورة أعلاه، «منها» ما يشير إلى صفوف جند الإسلام في ساحات الجهاد، الذين يصرخون بالأعداء ويزجرونهم عن الإعتداء على حرمة الإسلام والقرآن، والذين يتلون كتاب الله دائماً ومن دون أي إنقطاع، وينوّرون قلوبهم وأرواحهم بنور تلاوته، ومنها: أنّ بعض هذه الأوصاف الثلاثة هو إشارة إلى ملائكة إصطفّت بصفوف منظمة، والقسم الآخر يشير إلى آيات القرآن التي تنهى الناس عن إرتكاب القبائح، والقسم الثالث يشير إلى المؤمنين الذين يتلون القرآن في أوقات الصلاة وفي غيرها من الأوقات. ويستبعد الفصل بين هذه الأوصاف، لأنّها معطوفة على بعضها البعض بحرف (الفاء)، وهذا يوضّح أنّها أوصاف لطائفة واحدة.
وقد ذكر العلاّمة «الطباطبائي» في تفسيره الميزان هذا الإحتمال، في أنّ الأوصاف الثلاثة هي تطلق على ملائكة مكلّفة بتبليغ الوحي الإلهي، والإصطفاف في طريق الوحي لتوديعه، وزجر الشياطين التي تقف في طريقه، وفي النهاية تلاوة آيات الله على الأنبياء.
[٢] ـ ولا ضير في التعبير عن الملائكة بلفظ الإناث «الصافات والزاجرات والتاليات» لأنّ موصوفها الجماعة، وهي مؤنّث لفظي.
[٣] ـ ممّا يذكر أنّ بعض اللغويين قالوا بأنّ جمع كلمة (تال) هو (تاليات) وجمع (تالية) (توال).