بزم معرفت: مشاهیر تخت فولاد اصفهان - قاسمی، رحیم - الصفحة ٢٨ - طبقه اساتید

پدر حزین لاهیجی که به نوشته فرزندش: "در سنّ بیست سالگی بعد از تحصیل بسیاری از مطالب علمیّه نزد مولانای فاضل ملّا حسن شیخ الاسلام گیلانی، به شوق ادراک صحبت فضلای عراق به اصفهان آمده، در مدرس استاد العلما آقا حسین خوانساری به استفاده مشغول شده و فنون ریاضیّه را در خدمت بطلمیوس زمان علّامی مولانا محمّد رفیع مشهور به رفیعای یزدی تکمیل نموده؛ چنان استغراقی در مطالعه و مباحثه یافتند که محصّلین را کمتر میسّر آمده و تا آخر عمر بر همان منهاج بود، جماعتی کثیر از اصحاب تحصیل به برکت تربیت ایشان به مراتب عالیه رسیدند... در هیچ فنّ از فنون علم نبود که مهارتش به کمال نباشد، و با این حال هرگز مباهات به علم چنان که رسم علما است نداشتی، و با ادنی کسی از اهل تحصیل و فرومایگان مصاحبانه سلوک کردی، و با این که طول عمر به مباحثه و افاده گذراندی از جدل به غایت محترز بودی و این شیوه را مکروه داشتی. هیچ یک از افاضل را به حسن تقریر و شکفته طبعی ایشان ندیدم".[١]

حزین لاهیجی سایر اساتید خود را این گونه یاد می کند:

٢. مجتهد الزمان آقا هادی مازندرانی[٢]

---

[١] ١٣. اسامی کتبی که حزین نزد پدرش خوانده بدین شرح است: شرح جامی بر کافیه، شرح نظام بر شافیه، تهذیب، شرح ایساغوجی، شرح شمسیه، شرح مطالع در منطق، شرح هدایه، حکمه العین با حواشی، مختصر تلخیص، مطوّل، مغنی اللبیب، جعفریّه، مختصر نافع، ارشاد، شرایع، من لا یحضره الفقیه، معالم اصول، تفسیر صافی، تشریح الافلاک و چند نسخه دیگر.
[٢] ١٤. عالم فاضل کامل، مترجم قرآن کریم و معالم الاصول و شارح قواعد علامه و فروع کافی و کافیه و شافیه و محشّی تفسیر بیضاوی. وی در سال ١١٢٠ق وفات کرده و در مقبره علامه مجلسی مدفون شد. میر عبدالعال نجات در وفاتش چنین گفته است: از پی سال رحلتش گفت: "آه هادی و رهنمای ایمان رفت" میرزا بدیع نصرآبادی نیز چنین گفته است: آقا هادی که داشت در هر وادی بر هر فاضل مرتبه استادی چون سوی بهشت رفت تاریخ آمد: "شد راهنمای اهل جنّت هادی"