آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١١٧ - معنی درست شأن نزول
معنی درست «شأن نزول»
وقتی که میگوییم شأن نزول آیهای این مورد است، معنایش این است که این آیه در این مورد نازل شده نه اینکه مفاد آیه مخصوص این مورد است شامل جای دیگر نمیشود. مثلًا اگر گفتیم که آیات مربوط به پوشش زن در این مورد نازل شد: یکی از صحابه پیغمبر داشت در کوچه رد میشد، هوا هم خیلی گرم بود، زنی از روبرو میآمد در حالی که دو سر چارقد خود را به پشت سر برگردانده بود و موها و زلفها و گردن و سینهاش همه پیدا بود و زن زیبایی بود و آن مرد جوان به او خیره شده بود و چنان مات و مبهوت شده بود که از خود بیخبر، آن زن که رد شد او مرتب پشت سرش را نگاه میکرد، همین طور میرفت ولی رویش به آن طرف بود، از دیوار شیء تیزی بیرون آمده بود، آن شیء صورتش را مجروح کرد، خون ریخت، یکدفعه به خود آمد، دید که خون دارد از صورتش میریزد، به همان حال رفت خدمت پیغمبر اکرم، بعد آیه نازل شد که زنها این جور نباید بیرون بیایند:وَ قُلْ لِلْمُؤْمِناتِ یغْضُضْنَ مِنْ ابْصارِهِنَّ . [١] این شأن نزول است نه اینکه آیه مخصوص این مورد است.
آیه قانون کلی است برای همه مسلمین؛ در این وقت آیه نازل شده. اینجا که میگوییم شأن نزول این آیه منافقین مدینهاند، نه به معنی این است که این آیهمخصوص همان منافقین است. این آیه برای همه منافقین عالم است، موردش و شأن نزولش این است.
[١]. نور/ ٣١.