٨ - نسخ قرآن به سنت در اين كه پيامبر مكرم اسلام مى توانست حكم آياتى از قرآن را نسخ كند جاىبحث نيست چون پيامبر هيچ كارى را از پيش خود انجام نمى دهد: " ما ينطق عن الهوى ان هو الا وحى يوحى " [١] بنابر اين اگر مأمور به نسخ شد مأموريت خود را اجرا مى كند ولى اين امر براى ما جز با سنت قطعى قابل اثبات نيست.

بر اين اساس، وحى قرآنى با خبر واحد - آنهم ضيعف السند ومختلف المدلول - پذيرفته نمى شود.

٩ - نسخ احكام توسط زمامداران وخلفا اماميه بر اساس رواياتى چون " حلال محمد حلال الى يوم القيامة وحرامه حرام الى يوم القيامة " [٢] نسخ احكام را بعد از رحلت پيامبر (صلى الله عليه وآله) ممنوع مى داند وبه استمرار كليه احكام اولى وثانوى وظاهرى وواقعى قائل است، اما اهل سنت گرچه كلام آنان در اين جهت مشوش واز بعضى تصريح به جواز اجتهاد در قبال نص مشاهده مى شود، ولى از گفتار محققان آنان استفاده مى شود كه اين امر نامشروع بلكه كفر وارتداد تلقى مى گردد.

صاحب جواهر در اين مقام بحث مفصلى نموده و گفتار جمعى از صحابه، از جمله ابو بكر وعمر را كه حاكى از عدم جواز اجتهاد در

[١]نجم آيه هاى ٣ و ٤.

[٢]اصول كافى، ج ١، ص ٥٨.