پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٦٧ - جمع آورى قرائن يك دليل رايج در همه علوم

توجه دارند كه عادتاً ممكن نيست انسان افكار خاص و مكتب و روش تازه‌اى داشته باشد و چهل سال در ميان قوم و ملتى زندگى كند و مطلقاً آن را بروز ندهد، و لذا قرآن مى‌گويد: چطور شما نمى‌فهميد كه اين امر امكان‌پذير نيست.

تكيه كردن قرآن مجيد در آيات متعددى بر امّى بودن پيامبر صلى الله عليه و آله نيز اشاره پرمعنايى به همين گونه قرائن است، كه يك فرد درس نخوانده چگونه ممكن است كتابى بياورد با آن محتواى بى نظير و جامعيت فوق العاده و حقايقى كه با گذشتن هزار سال و بيشتر، نو بودن خود را كاملًا حفظ كرده است، و براى حل مشكلات زندگى بشر در زمينه‌هاى معنوى و مادى يك نسخه عالى محسوب مى‌شود.

از آنچه گفته شد به اين نتيجه مى‌رسيم كه قرآن مجيد توجه خاصى به اين دليل (جمع آورى قرائن) دارد. اكنون به شرح و بيان تفصيلى اين قرائن در مورد پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله باز مى‌گرديم و مسائل زير را تحت مطالعه دقيق قرار مى‌دهيم:

- محيط دعوت او و شرايط حاكم بر آن.

خصوصيات اخلاقى و روانى و سوابق پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله.

- موفقيت زمانى دعوت از نظر وضع عمومى جهان به خصوص منطقه ظهور پيامبر صلى الله عليه و آله.

- محتواى دعوت و اصول مسائلى كه مردم را به سوى آن فرا مى‌خواند.

- وسائلى كه براى پيشرفت مقاصد خود از آن استفاده مى‌كرد.

- يا عدم سازش او با خواسته‌هاى انحرافى محيط و چگونگى موضع‌گيرى در برابر خرافات.