پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٣٥ - ٩ و ١٠ آنها زيانى به شما نمىرسانند

حركات ايذايى سرانجام همگى شكست خورده و متوارى شدند. گر چه در آيات فوق تصريح به نام يهود نشده اما با قرائنى كه در اين آيه و آيات مشابه آن- مانند آيه ٦١ سوره بقره كه تصريح به نام يهود در آن شده- استفاده مى‌شود كه اين دو آيه ناظر به يهود است و مخصوصاً در آيه اخير مى‌فرمايد: تنها در دو صورت است كه آنها مى‌توانند مهر ذلت را از پيشانى خود پاك كنند: نخست بازگشت به سوى خدا و ترك عصيان و گناه و فساد در روى زمين: الَّابِحَبْلٍ مِنَ اللَّهِ‌ و ديگر وابستگى به مردم و اتّكاى به ديگران: وَ حَبْلٍ مَنَ النَّاسِ‌.

اين آيه همان مطلبى است كه تا به امروز نيز در زندگى يهود ديده مى‌شود و تاريخ آنها يا حاكى از دربدرى و آوارگى و ذلت است و يا وابستگى به قدرت‌هاى ديگر و ابزار اجراى مقاصد سوء آنان شدن (در عصر اخير در دوران نازى‌ها شكل اول ديده مى‌شود و امروز شكل دوم).

اگر چه مفسران در تفسير: حَبْلٍ مِنَ اللَّهِ وَ حَبْلٍ مَنَ النَّاسِ‌ احتمالات متعددى داده‌اند ولى آنچه در بالا ذكر كرديم مناسب‌تر به نظر مى‌رسد و ممكن است بعضى از تفاسير آنها به عنوان مصداقى از اين مفهوم كلى كه گفتيم مورد قبول واقع شود. [١]

[١]. از آنچه گفتيم روشن مى‌شود كه استثناء در آيه به صورت متّصل است.