احكام معاملات - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٢٩٠ - شروط عوضين«كالا وبها»

در اينجا ما دو شرط ديگر را نيز به شروط كالا وبها مى‌افزاييم، اين دو شرط عبارتند از:

١- معلوم بودن ميزان ومقدار هر يك از كالا وبها، برمبناى ملاكهاى سنجش رايج در عرف، چون وزن، پيمانه، شمارش، مساحت، مدت «مثلًا معلوم بودن عمر حيوانات وگياهان» ومانند اينها «همچون واحد وات در اندازه گيرى برق، وواحد بايت در ميزان داده‌هاى رايانه اى».

٢- اين كه جنس وويژگيهاى هر يك از كالا وبها در آنجا كه تفاوت در جنس وويژگيها، موجب تفاوت در قيمت، يا در رغبت مردم نسبت به خريد وفروش ويا در موارد استفاده از آن شود، براى دو طرف قرارداد شناخته شده باشند، كه اين امر تنها از راه ديدن ويا توصيف مورد معامله امكان پذير مى‌باشد.

حال به دو مثال در اين باره توجه كنيد:

اول- بايد توجه داشت كه- مثلًا- در قرارداد فروش يك دستگاه اتومبيل، صرف به زبان آوردن واژه اتومبيل كفايت نمى‌كند ونمى توان بدون نشان دادن اتومبيل ويا توصيف آن، دست به فروش آن زد، چه، گوناگونى زياد اتومبيلها، بالطبع تفاوت بها، خواستها واهداف خريداران را نيز در پى خواهد داشت. همچنين است تفاوت در مواردى ديگر چون كشور سازنده اتومبيل، نشان تجارى اتومبيل، قدرت موتور اتومبيل.

بنابراين معامله بر سر يك اتومبيل، هنگامى درست خواهد بود كه پيش از بسته شدن قرارداد، خريدار، اتومبيل مورد معامله را باچشم خود ببيند، ويا اينكه‌توصيفى جامع وكامل كه هيچ گونه ابهامى را در باره آن اتومبيل برجاى نمى‌گذارد، از سوى فروشنده به خريدار ارائه شود.

دوم- همچنين به عنوان نمونه در قرارداد فروش پنج تن غلّه، نمى‌توان تنها واژه «غله» را بكار برد، چرا كه غلات بر چند چيز متفاوت اطلاق مى شود، ونيز در كيفيت داراى درجات متفاوتى اند، ازاين رو ابتدا بايد نوع غله «اينكه مثلًا گندم است يا جو ويا برنج» را تعيين كرد وسپس درجه كيفيت آن كالاى مورد نظر را «اينكه مثلًا كيفيتش اعلى است يا متوسط يا بد» در قرارداد ذكر نمود. همچنين ثبت هر آنچه كه در نظر خريداران وفروشندگان غلات، از جزئيات معامله ابهام زدايى مى‌كند نيز درقرارداد الزامى است.