احكام معاملات - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٢٦٥ - ٣ - غش و تدليس

مى‌كند كه به دروغ او را زيبا نشان دهد، به گونه‌اى كه عيبهايش براى فريب مردى كه قصد ازدواج با او را دارد پنهان شود. مانند تغيير رنگ صورت يا پوشاندن طاسى سر به وسيله‌ى گذاشتن موى مصنوعى، يا پنهان كردن عيبهاى صورت يا چشم به وسيله‌ى پودرها وكرمهاى زيبايى.

بنابراين تدليس هر عملى است كه براى پنهان كردن ومخفى نمودن عيبهاى يك شئ ونشان دادن آن به گونه‌اى خلاف واقع، انجام شود.

در حرمت اين عمل، اگر با قصد فريب دادن انجام شود، هيچ شكّى نيست، زيرا از آشكارترين مصداقهاى غِش يافريب است كه حرام مى‌باشد.

با اين تفاوت كه امروز تدليس به كار آرايشگرى منحصر نيست، بلكه امروزه زمينه‌هاى بسيارى براى تدليس حرام در قراردادها ومعاملات روزانه وجود دارد كه توجّه شما را به بعضى از مصداقها ومثالهاى آن جلب مى‌نماييم:

١- تدليس در محلّ ساخت يك كالا، يعنى كالايى كه در كشور معيّنى ساخته شده بعنوان توليدى كشور ديگرى عرضه شود.

٢- تدليس در نشانه‌هاى تجارى، مانند اينكه شخص يا كارخانه‌اى از علامت تجارى معروف ومرغوبى براى فروش كالاى خود بهره ببرد كه در غير اين صورت «اگر از اين علامت استفاده نكند» مشترى از آن كالا استقبال نخواهد كرد.

٣- تدليس در ذكر تركيبات كالا ومقدار آن، مثلًا در ساخت مادّه‌اى غذايى از مواد خام غير مرغوب مانند رنگهاى مصنوعى ويا مواد نگهدارنده‌اى كه مضرّ است استفاده شود و بر روى آن نوشته شود كه اين كالااز اين مواد خالى است، يا اينكه در بيان مواد بكار رفته فقط نام بعضى ذكر شود كه موجب گمراهى مشترى گردد وهمچنين هر چيزى كه موجب پنهان كردن تركيبات حقيقى كالا شود.

٤- تدليس در تاريخ توليد وانقضاء مصرف، مانند نوشتن تاريخهاى غير حقيقى، ويا تغيير تاريخ انقضا وهمچنين هرگونه تغيير در تاريخ‌كه منجر به گمراه كردن مشترى شود.