مجمع المسائل - گلپايگانى، سید محمدرضا - الصفحة ٣٠٠ - س ٤٤
بعد از ساكن شدن در خانه جديد، خانه قديم را بايد به قيمت درآورد و آن را مخمّس نمايد يا خير؟.
ج
- در فرض سؤال اگر خانه جديد مورد حاجت او است و وقفهاى در ساختمان آن حاصل نشده فقط معادل قيمت فعلى خانه قديمى بعد از كسر يك صد هزار تومان وجه مخمّس بايد تخميس شود.
س ٤٢
- كسى خانهاى دارد كه در آن زندگى مىكند، و صاحب اولاد مىباشد كه با ازدواج نمودن يكى از آنها كه وقت ازدواج او مىباشد و محلّ سكونت مىخواهد در مضيقه قرار مىگيرد، اكنون مدّت سه سال است كه خانهاى آبرومندتر و بزرگتر مىسازد كه بعد از تمام شدن آن به خانه جديد برود آيا اين خانه جديد خمس دارد يا خانه قديم اگر بفروشد يا هيچ كدام؟.
ج
- بقدر قيمت خانه قديمى خمس واجب است و زائد بر آن چون محلّ حاجت است خمس ندارد.
حكم باغ و اشجارى كه براى مصرف شخصى يا فروش ميوه يا اشجار، احداث يا خريدارى شده
س ٤٣
- شخصى بيست قفيز زمين خمس داده را باغ انگور كرده جهت تجارت كه از محصول آن، استفاده تجارتى نمايد آيا خمس به اين باغ، تعلّق مىگيرد يا نه؟.
ج
- خمس درختهاى انگور و تفاوت قيمت زمين كه به واسطه كار- در آن زمين- از قبيل تسطيح و هم چنين ديوار كشى و امثال آن، حاصل شده بايد بدهد ولى اگر قيمت زمين به واسطه ترقّى سوقيّه زيادتر شده باشد تا نفروخته خمس آن، لازم نيست.
س ٤٤
- در محلّى، كشاورزان به منظور درآمد و فروش محصول، احداث باغ مىكنند و چون زمين زراعتى ايشان جهت گندم كارى، كم است ممكن است در بعضى از اراضى، وقتى احداث باغ شد ترقّى قيمت پيدا نشود يعنى باغ، و زمين بدون اشجار، يك قيمت باشد در چنين مورد، رشد و نموّ و قيمت اشجار، خمس دارد يا نه؟.