ولاها و ولایتها

ولاها و ولایتها - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٥

دوست می‌دارند و دشمن کسانی هستم که شما را دشمن می‌دارند ، و یا " « موال لکم و لاولیاءکم و معاد لاعدائکم » " و امثال اینها که زیاد است .
بحث در دو جهت دیگر است : یکی اینکه آیا خصوص کلمه " ولی " به‌ معنای دوست استعمال شده است یا خیر ؟ دیگر اینکه معنای " ولی " در خصوص آیه کریمه " « انما ولیکم الله »" که ولایت امیرالمؤمنین ( ع ) را اثبات می‌کند به چه معنی استعمال شده است ؟ بعضی معتقدند در قرآن هر جا که این کلمه به کار رفته و ابتداء توهم‌ می‌رود که به معنای " دوست " است پس از دقت معلوم می‌شود که به این‌ معنی نیست مثلا معنای " « الله ولی الذین آمنوا یخرجهم من الظلمات الی‌ النور »" [١] این نیست که خدا دوست اهل ایمان است ، بلکه این است‌ که خداوند با عنایت خاص خود متصرف در شؤون اهل ایمان است و اهل ایمان‌ در حفظ و صیانت خاص پروردگارند و همچنین معنای " « الا ان اولیاء الله‌ لا خوف علیهم و لا هم یحزنون »" [٢] این نیست که بر دوستان خدا ترسی‌ نیست در اینجا کلمه " ولی " از قبیل فعیل به معنای مفعول است پس‌ معنی چنین می‌شود : کسانی که خداوند ولی امر آنها و متصرف در شؤون‌ آنهاست ، مورد ترس و نگرانی نمی‌باشند و همچنین معنای آیه " « المؤمنون‌ و المؤمنات بعضهم اولیاء بعض »" این نیست که مؤمنین دوستان یکدیگرند بلکه این است که مؤمنین نسبت به یکدیگر متعهد و در شؤون یکدیگر متصرف‌ و در سرنوشت یکدیگر مؤثرند و لهذا بعد


[١] بقره / . ٢٥٧ [٢] یونس / . ٦٢