بخشش و عطائى را نيز شامل مى‌شود و به هر صورت نتيجه مى‌گيريم كه در غير غنائم جنگى در عصر پيامبر صلى الله عليه و آله دستور خمس داده شده بود، و پيامبر صلى الله عليه و آله در نامه‌هاى خود آن را از مردم مطالبه مى‌كرد. [١]

امّا اين سؤال باقى ماند كه آيا در عصر پيغمبر صلى الله عليه و آله و على عليه السلام از ارباح مكاسب (درآمدهاى كسب و كار) نيز خمس گرفته شده است يا نه؟

در پاسخ مى‌گوئيم اسناد تاريخى روشنى در اين زمينه به دست ما نيامده است كه خمس ارباح مكاسب را پيامبر صلى الله عليه و آله و على عليه السلام گرفته باشند، ولى اين موضوع هيچ‌گونه اشكالى در زمينه اين حكم ايجاد نمى‌كند.

زيرا همانطور كه سابقاً گفتيم گرفتن و بخشودن اين ماليات اسلامى در اختيار حكومت اسلام است، هنگامى كه خود را بى‌نياز و يا مردم را در زحمت ببيند

[١] به كتاب «مكاتيب‌الرّسول» ص ٣٩٧ و ٤٠٥ و همچنين اسدالغابه، جزء ٣، ص ٣٨، مراجعه شود.