فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ٥١ - نمونه هايى از فرقه گرايي در عصر رسالت
وقتى از خانه بيرون مى آييم، قطرات آب غسل (جنابت) از سر و صورت ما بريزد.
اين نوع سليقه گرايى بود كه عمر را بر آن داشت تا در دوران خلافت خود، به شدت از «حجّ تمتّع» جلو گيرى كند. قرطبى، در تفسير خود مينگارد: عمر بن خطاب گفت: دو نوع «تمتع» در عصر رسول خدا وجود داشت، ولى ما از آن جلو گيرى و فاعل آنرا مؤاخذه مى كنيم، يكى «متعة النساء» (عقد موقت) و ديگرى «متعه حج» است[١].
٤ـ نمونه روشن اين نوع مخالفتها آنهم بر اساس سليقهگرايى، در حيات صحابه رسول گرامى اسلام فراوان است. ولى گاهى مخالفت آنان بر اساس يك رشته مسائل سياسى بود كه به نفع گروهى و به زيان گروه ديگر تمام ميشد. مانند جلو گيرى از نگارش وصيّت پيامبر، كه در آخرين لحظات زندگى پيامبر (صلى الله عليه وآله وسلم) بوقوع پيوست.
پيامبر، در بستر بيمارى، در حالى كه آخرين روزهاى حيات خود را سپرى ميكرد چندبار فرمود: «كاغذى بياوريد تا چيزى بنويسم كه پس از من گمراه نشويد». برخى از حاضران سخن پيامبر را جدى تلقى نكردند، و آن را معلول اثر فزونى بيمارى دانستند و از بجاى آوردن در خواست پيامبر، جلو گيرى كردند. وقتى پيامبر، اختلاف كلمه آنان را مشاهده كرد كه برخى ميگويند، كاغذ بياوريد و برخى ديگر، از آوردن آن، جلو گيرى ميكنند، فرمود: «بيرون رويد، نزد من به نزاع بر نخيزيد». ابن عباس ميگويد: همه مصيبتها از روزى آغاز گرديد كه ميان پيامبر و نگارش نامه ممانعت به عمل آمد[٢].
[١] تفسير قرطبى، ج ٢، ص ٣٩٢. شرح تجريد قوشچى، ص ٤٨٤. «متعتان كانتا على عهد رسول اللّه (صلى الله عليه وآله وسلم) انا انهى عنهما و اعاقب عليهما». به تفسير رازى، ج ٣، ص ٢٠١، تفسير آيه ٢٤ سوره نساء، مراجعه شود.
[٢] صحيح بخارى، ج ١، ص ٣٠.