نهضت انتظار - حیدری، احمد - الصفحة ٢٥
ج- كنارهگيرى معترضانه، اقدامى است در اعتراض به جريان فاسد و منحرف غالب كه با اعلام موضع آشكار همراه است؛ چنان كه حضرت ابراهيم (ع) وقتى اصرار قوم را بر بت پرستى ديد، اعلام فرمود:
وَ اعْتَزَلَكُمْ وَ ما تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ. (مريم: ٤٨)
از شما و خدايتان كناره مىگيرم.
د- واپسين نمود و مرحله قيام و مبارزه، جهاد مسلحانه است. بسيارى از خواص مؤمن در طول تاريخ دست به شمشير بردهاند و از جان خويش گذشتهاند و از اين جهت كارنامهاى درخشان از خود به جاى نهادهاند.
چه بسيار پيامبرانى كه خدا مردان زيادى در ركاب آنان جنگيده و سختىهاى مبارزه، آنان را سست نكرده و ضعيف و زبون نشدند و خداوند صابران را دوست دارد. «١» ٢- پايدارى در مبارزه طبيعى است كه مبارزه خواص عليه باطل و انحراف، همواره آنان را در معرض ظلم، شكنجه، زندان، تبعيد و سرانجام جراحت و شهادت قرار مىدهد؛ زيرا رفتار و گفتار آنان براى منحرفان رنجآور است و وجودشان مايه زحمت است. امامعلى (ع) مىفرمايد:
چندان اندرز دادهاند كه ديگر ملول شدهاند و چنان سركوب شدهاند كه شكوهى ندارند و چندان قربانى دادهاند كه انگشت شمار گشتهاند. «٢» ٣- موضعگيرى به موقع خواص كه رهبرى جوامع را به دست دارند، بايد با عمل به علم خود و موضعگيرى به هنگام، وظيفه خويش را انجام دهند و اثرگذارى خود را ظاهر كنند.