نهضت انتظار - حیدری، احمد - الصفحة ٣٥
اختلاف كرديد و اگر بر آزارها صبر مىكرديد و بر سختيهاى انجام وظيفه خدايى تحمل مىورزيديد، زمام امور [و اداره مسلمانان] به شما بر مىگشت و مرجع همه كارها مىشديد. «١» در ديدگاه امام حسين (ع)، علما بايد علاوه بر مرجعيت علمى، مرجع حل مشكلات و متصدّى امور جامعه نيز باشند و هر عالمى كه به وظيفه امر به معروف و نهى از منكر و ارشاد و نصيحت عمل نكند و پشتيبان حاكمان ظالم و ستمگر گردد، به حق شايسته توبيخ و مذمت است.
امام على بن الحسين (ع) به يكى از فقيهان و عالمان زمان خويش، محمد بن مسلم زهرى، كه از حاكمان ظالم اموى هواخواهى مىكرد، نامهاى نوشت و فرمود:
خدا در كتابش از علماى دين پيمان گرفته است كه « [حقايق] قرآن را براى مردم بيان كنند و آن را نپوشانند» «٢» و بايد بدانى، كمترين چيزى كه پوشاندهاى و سبكترين بارى كه برداشتهاى اين است كه ترس و وحشتى را كه ظالم [از عواقب بيداد و ستم] دارد با نزديك شدنبه او و ...
از ميان بردهاى و راه ستم را براى او هموار كردهاى ... مگر نه اين است كه وقتى تو را به سوى خويش مىخوانند، تو را محور آسياى ظلمشان مىكنند و ... نردبان گمراهىشان مىسازند تا مبلّغ كجروىهايشان باشى و به همان راهى روى كه آنان مىروند؟! به وسيله تو عالمان را مشكوك مىسازند [و مردم گمان مىكنند همه عالمان مانند تو دربارى اند] و به كمك تو قلب جاهلان را به سوى خود مىكشانند؛ كارى كه از دست نزديكترين وزيران و نيرومندترين همكارانشان بر نمىآيد. تو بر خرابكاريهاى آنان سرپوش مىنهى و پاى خاص و عام را به درگاهشان مىگشايى و چقدر بىارزش است آنچه به تومىدهند دربرابر آنچه از تومىگيرند ... «٣» نقش مردم و تعامل آنان با علماى دينى علماى دينى وظيفه دارند به حكم وراثت از رسول خدا (ص)، در وظايف و مسئوليتهاى آن حضرت، علم خود را ظاهر سازند و مردم را به انجام وظيفه آگاه كنند و راه صحيح