خلاصه‌ اسلام، آيينى جهانى و همگانى است و اختصاص به نژاد خاصى ندارد؛ آيات و روايات گوناگونى بر جهانى‌بودن آن دلالت دارد كه به پاره‌اى از آنها در درس اشاره شد؛ به عنوان مثال قرآن كريم، خطاب به پيامبر (ص) مى‌فرمايد: «بگو اى مردم همانا من فرستاده خداوند بسوى همگى شما هستم» همچنين، سيره عملى پيامبر (ص) و ارسال سفير به كشورهاى دور و نزديك و دعوت آنان به اسلام، همه حاكى از جهان شمولى شريعت اسلام است.
اسلام، علاوه بر جهانى بودنش، آيينى جاودانه و هميشگى است؛ زيرا اصل دين و نبوت به اقتضاى لطف و حكمت پروردگار است و با توجه به مسأله ختم نبوت و اين كه اسلام، آخرين دين است، جاودانگى آن روشن مى‌شود؛ همچنين آيات و روايات اين مطلب را به اثبات مى‌رساند.
در رابطه با راز جاودانگى اسلام، موارد زير را مى‌توان نام برد: جامع‌بودن اسلام در تأمين نيازهاى انسان در زمانهاى مختلف بر اساس جعل قوانين به تناسب مقتضيات زمان؛ قراردادن امامت در متن شريعت براى تبيين و اجراى قوانين و دورنگه‌داشتن آن از هر گونه انحراف؛ و انطباق و سازگارى احكام الهى با سرشت درونى انسانها.
پرسش‌ ١- يك دليل نقلى بر جهانى بودن اسلام ذكر كنيد.
٢- فرق جهانى بودن و جاودانگى شريعت اسلام را بيان نماييد.
٣- دليل عقلى بر جاودانگى اسلام را نبوت از ديدگاه قرآن و روايات ١٤٥ درس بيست و يكم: شبهات خاتميت‌ توضيح دهيد.
٤- دو مورد از موارد راز جاودانگى اسلام رانام ببريد.