نبوت از ديدگاه قرآن و روايات - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٣١
ويژگيهاى معجزات پديدههايى كه در اين جهان وجود دارد، بطور معمول از راه اسبابى است كه با آزمايشهاى تجربى قابل شناخت مىباشد. مانند پديدههاى فيزيكى و شيميايى و نمودهاى روانى و ...؛ ولى در موارد نادرى، پديدههايى در جهان تحقق پيدا كرده و مىكند كه اسباب آنها را با آزمايشهاى تجربى نمىتوان شناخت و از آن جا كه هيچ حادثهاى بدون علت نيست بايد آن پديدهها علل غيرطبيعى داشته باشد و شواهدى نيز اين مطلب را تأييد مىكند. معجزاتى كه از انبيا واقع مىشود و كارهاى خارقالعادهاى كه مرتاضان انجام مىدهند از اين نوع هستند. براى اين كه معلوم شود كدام پديده خارقالعاده به اراده خاص الهى، به عنوان سند نبوت واقع مىشود، بايد علايم و نشانههايى داشته باشد كه عبارتند از:
١- مغلوب هيچ عاملى نمىشود؛ نه عامل طبيعى مىتواند معجزه را باطل كند و اثرش را زايل نمايد يا جلويش را بگيرد و نه عامل غيرطبيعى. به عنوان نمونه يك مرتاض در اثر رياضت قدرت نفسانى پيدا كرده و بطور مثال مىتواند با يك اشاره جسم سنگينى را در هوا نگهدارد. در اينجا ممكن است يك مرتاض قويترى اين كار او را خنثى كند و با يك اشاره، آن جسم را به پايين بياورد يا از همان اول جلو تأثير اراده او را بگيرد. لكن در اعجاز چنين نيست و هيچ نفس قويّى نمىتواند جلو وقوع معجزه را بگيرد؛ چون تمام نفوس در برابر اراده الهى محكومند و نمىتوانند جلو كارى را كه خدا خواسته براى حكمتى (مثل اثبات نبوت) انجام گيرد، بگيرند.
٢- معجزه قابل تعليم و تعلّم نيست؛ درسى نيست كه كسى بخواند و ياد بگيرد يا رياضتى كه با انجام آن قدرت بر معجزه پيدا كند. بلكه موهبتى الهى است كه خداوند آن را علامت نبوت قرار داده است. ولى ساير تصرّفات غيرعادى كه از بعضى سر مىزند، قابل تعليم و تعلّم و كسب كردن است، ديگران هم مىتوانند با آموزشها و تمرينهاى ويژه، به آنها دست يابند.
٣- معجزه همراه با ادعاى نبوت است و به عنوان سند نبوت اقامه مىگردد. از اين رو اگر كسى كار خارقالعادهاى انجام دهد ولى مدعى نبوت نباشد، آن كار خارقالعاده،