خلاصه‌ هر گاه انبياى الهى بپا مى‌خواستند و مردم را به يكتاپرستى دعوت مى‌كردند، با مخالفت بيشتر مردم مواجه مى‌شدند و در اين راه سردمداران و عياشهاى جامعه پيشقدم مى‌شدند. و علل مخالفت آنان با انبيا امور زير بوده است: استكبار، برترى‌طلبى، مجرم بودن، تبعيت از هواهاى نفسانى، پايبندى به سنتهاى نياكان.
برخورد مخالفان انبيا با آنان، با اين شيوه‌ها بوده است: تحقير و استهزاء، افترا زدن و نسبتهاى ناروا دادن، بهانه‌گيرى، تطميع، تهديد، اعمال خشونت و قتل.
برخى از سنتهاى الهى در تدبير جوامع: هدايت، آماده‌سازى زمينه پذيرش حق با ايجاد گرفتارى و كم‌كردن ارزاق و ...، فراوان كردن نعمتها بر آنان كه راه حق را قبول نكرده‌اند تا كم‌كم در غفلت و غرور فرو روند كه املاء و استدراج ناميده مى‌شود و در نهايت، عذاب بطور ناگهانى.
پرسش‌ ١- برخورد مردم با دعوت انبيا چگونه بوده است؟
٢- علل مخالفت مردم با انبيا چه بوده است؟
٣- مخالفان با چه شيوه‌هايى با انبيا برخورد مى‌كردند؟
٤- سنتهاى الهى در تدبير جوامع چگونه بوده است؟