تاريخ زندگانى امام صادق(ع)
 
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص

تاريخ زندگانى امام صادق(ع) - رفیعی، علی - الصفحة ٢٣٩

(همسر آن حضرت) رفتم. وى گريست، من هم به گريه او گريستم، سپس گفت: اى ابو محمد! اگر مى‌ديدى آن حضرت را در آخرين لحظات حيات امر شگفتى ديده بودى. او چشمانش را گشود، سپس فرمود: خويشان و ياران مرا فرا خوانيد. چون همگان بر بالينش گرد آمدند، فرمود:
«انَّ شَفاعَتَنا لا تَنالُ مُسْتَخِفًّا بِالصَّلوةِ» «١» همانا شفاعت ما به كسى كه نسبت به نماز سهل انگار باشد نمى‌رسد.
از اين سفارش پيشواى ششم، به عنوان آخرين سفارش آن حضرت، آن هم با آن كيفيّت خاص، دو نكته مهّم استفاده مى‌شود: نخست، اهمّيت و جايگاه ممتاز و برجسته نماز در ميان همه دستورها و تكاليف دينى و دوم، اختصاص خويشاوندان و بستگان به فراخوانى شايد بدين منظور بوده كه اولًا، به دليل انتسابشان به امام صادق (ع)، مردم از آنان انتظار و توقع بيشترى دارند و تبليغ و توصيه اين فريضه بزرگ از زبان ايشان موثّرتر است. ثانياً، خويشان و منسوبان امام (
تاريخ زندگانى امام صادق(ع) ٢٤٦ فهرست منابع و مآخذ ع) نپندارند به خاطر قرابت و نسبتشان با رسول خدا و جانشينان آن حضرت، هر چند در انجام بعضى از تكاليف مثل نماز سهل انگار باشند در روز قيامت از شفاعت آنان بهره‌مند خواهند بود. مستفاد از اين سفارش ارزنده امام (ع) اين است كه خويشاوندى با پيامبر (ص) چنانچه توأم با انجام فرائض و تكاليف دينى نباشد، سودى براى آنان نخواهد داشت. «٢» وصيّت نامه سياسى‌ شرايط سخت سياسى و جوّ ترور و اختناق حاكم بر جامعه اسلامى در بخش پايانى دوران امامت امام صادق (ع) و نيز شناخت و تجربه‌اى كه آن حضرت از روحيّه خونريزى و موضع ضدّ دينى منصور داشت، ايجاب مى‌كرد كه آن بزرگوار نسبت به حفظ وجود مبارك فرزندش امام كاظم (ع) به عنوان جانشين خود و مصون نگهداشتن‌