تعاليم قرآن (ج6) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٦٨

خداوند، روزى رسان هر موجود وَ ما مِنْ دابَّةٍ فِى الْارْضِ الَّا عَلَى اللَّهِ رِزْقُها وَ يَعْلَمُ مُسْتَقَرَّها وَ مُسْتَوْدَعَها كُلٌّ فى‌ كِتابٍ مُبِينٍ (هود، آيه ٦)
هيچ جنبنده‌اى در زمين نيست مگر اينكه روزى او با خداست. او قرارگاه و محل نقل و انتقالش را مى‌داند. همه اينها در كتاب روشنى- لوح محفوظ علم خداوند- ثبت شده است.
كلمه «دابّه» به معناى هر موجودى است كه حركتى هر چند اندك داشته باشد. كلمه دابّه در اين آيه، تمام موجودات زنده و همه جنبندگان را شامل مى‌شود.
علامه طباطبايى در مورد مفهوم اين آيه مى‌گويد:
كل جنبنده‌هايى كه در زمين هستند، رزقشان برعهده خداى تعالى است- و هرگز بدون رزق نمى‌مانند- پس خداى تعالى دانا و با خبر از احوال آنهاست، هر جا كه باشند، اگر در قرارگاهى معين باشند، قرارگاهى كه هرگز از آن خارج نمى شوند مانند دريا براى ماهى و نظير صدف كه در گوشه‌اى از ته دريا زندگى مى‌كند، خداى تعالى رزقش را در همان دريا مى‌دهد؛ و اگر قرارگاه معينى نداشته باشند و هر جا كه هستند به عنوان موقتّند مانند مرغان هوا و مسافران دور شده از وطن، و يا آنجا كه هستند تا زمان معين مى‌باشند و پس از مدتى بيرون مى‌آيند، مانند جنين در رحم مادر، خداى تعالى رزقشان را در همان جا مى دهد؛ و كوتاه سخن اينكه، خداى تعالى آگاه به حال هر جنبنده‌اى است كه در پهناى زمين، زندگى مى‌كند ... و معلوم است كه رزق، وقتى به روزى خوار مى‌رسد كه روزى دهنده آگاه به حاجت او و با خبر از وضع او و مطلع از محل زندگى او باشد، چه محل زندگى موقت و چه محل زندگى دائمى‌اش. «١» حق مردم بر خدا اينكه فرمود: «عَلَى اللَّهِ رِزْقُها» (روزى هر موجودى بر عهده خدا است) دلالت‌