تعاليم قرآن (ج1) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٤٦
اما دعاهاى بسيارى كه مستجاب نمىشود، علل گوناگونى دارد، مانند آنكه دعا خالصانه نيست؛ يعنى دعا كننده ضمن طلب حاجت از خداوند، دل به اسباب و وسايل عادى سپرده است.
در اين آيه، يكى ديگر از موانع اجابت دعا بدين شكل بيان شده كه چه بسا اجابت آن دعا به صلاح بنده نباشد و خداوند بر اين امر آگاه است، هر چند بنده از آن خبر ندارد.
بدين جهت، گاهى بنده دعا مىكند و بر دعاى خود اصرار مىورزد، امّا در واقع، به خود نفرين مىكند و سپس، با توجه به مصلحت وى، دعايش مستجاب نمىشود. اين همان عدم تشخيص خير و شر است كه انسان شتابزده دچار آن مىشود و پس از عدم اجابت دعايش چه بسا نااميد مىشود، در صورتى كه نمىداند عدم اجابت دعا به سود او بوده است.
احسان به پدر و مادر وَ قَضى رَبُّكَ أَلَّا تَعْبُدُوا الَّا ايَّاهُ وَ بِالْوالِدَيْنِ احْساناً إِمَّا يَبْلُغَنَّ عِنْدَكَ الْكِبَرَ احَدُهُما اوْ كِلاهُما فَلا تَقُلْ لَهُما افٍّ وَ لا تَنْهَرْهُما وَ قُلْ لَهُما قَوْلًا كَريماً وَاخْفِضْ لَهُما جَناحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَ قُلْ رَبِّ ارْحَمْهُما كَما رَبَّيانى صَغيراً (اسراء، آيات ٢٣- ٢٤)
و پروردگارت مقرر داشت كه جز او را نپرستيد و به پدر و مادر نيكى كنيد. هر گاه هر دو يا يكى از آن دو سالخورده شوند كمترين اهانتى به آنها روا مدار، با ايشان درشتى مكن و با محبت و احترام سخن بگو. بالهاى تواضع خويش را در برابرشان از محبت و لطف بگستر و بگو: پروردگارا! همان گونه كه مرا در خردى پرورش دادند، مشمول رحمتشان قرار ده.
رابطه عاطفى ميان پدر و مادر از يكسو و فرزندان از سوى ديگر، از بزرگترين عوامل حفظ و استوارى جوامع بشرى است و مىتواند بطور طبيعى، شيرازه خانواده را از سستى و گسيختگى حفظ كند. با توجه به اين سنت اجتماعى و به حكم فطرت، لازم است كه