در ضمير ناخودآگاه، جمعى بشر بپردازيم. خصوصا كه اگر براى مخاطب بار محتوايى و معنايى و سياسى هم داشته باشد و هاليوود در واقع با اين رويكرد به سراغ آخرالزمان رفته است. چون اولا پديده اى جذاب است. آنچه كه نيامده و پيشگويى مى شود هميشه براى انسان جذاب است. ديگر اينكه روايتهاى متعدد و متفاوتى نسبت به اين پديده مى توانست اتخاذ كند و اين تعدد روايتها باعث مى شد آن افكارى كه اتاق فكر هاليوود توليد كرده بود خيلى راحت و از طرق متفاوت به مخاطب منتقل شود. به نوعى موضوع آخرالزمان اين پتانسيل را داشت كه دستمايه اتاق فكر هاليوود قرار بگيرد و در جهت ترويج غير مستقيم مفاهيمى كه به گونه اى صهيونيزم بين الملل پى جوى آن بود به كار رود. از همان آغاز، يهوديان به دليل نفوذى كه در هاليوود داشتند توانستند بسيارى از آموزه هاى توراتى را به فيلمهاى هاليوودى تسرى دهند. اصولا نگاه آخرالزمانى در هاليوود انواعى دارد كه در نگره دينى عمدتا توراتى است؛ بنابراين ما انواع آخرالزمان را در محصولات تصويرى هاليوود داريم. در «آخرالزمان دينى»[١] ما در واقع نگره توراتى را مى بينيم و كاملا نشان مى دهد كه لااقل در آنجايى كه شيوه روايت نگاه مستقيم به گونه دينى باشد ما آخرالزمان را با قرائت تورات خواهيم داشت.

اين رويكرد متاثر از چه آموزه هايى است، يهودى، مسيحى، صهيونيستى الحادى و يا ...؟

در كتاب مقدس مسيحيان هم پيشگوييهاى آخرالزمانى ديده مى شوند. آنها هم پيشگوييهاى مفصلى دارند؛ مثلا در فراز آخر كتاب مقدس انجيل، (فصل مكاشفات يوحنا) پيشگوييهاى آخرالزمانى را مى بينيم كه به زبان نماد و استعاره بيان شده اند ولى در آثار هاليوود عامدانه رويكرد توراتى نسبت به آخرالزمان به كار مى رود. اگر چه شباهتهايى هم بين آخرالزمان تورات و انجيل هست ولى به هر حال انگار قرار بوده است قرائت يهودى در نگره دينى هاليوود رعايت شود. همچنين نگاه به شيطان، نگاه به فرشته ها، نگاه به بهشت و دوزخ در سينماى هاليوود باز به گونه اى توراتى است. حاصل آن كه اصولا وقتى هاليوود به سمت قرائت و روايت دينى مى رود عمدتا از تورات تاثير مى پذيرد.

غرب با طرح اين مباحث چه اهدافى را دنبال مى كند؟

قطعا اين كار بى هدف انجام نمى شود و اين خام طبعى و خام انديشى است كه تصور كنيم هاليوود صرفا به دليل جذابيت اين سوژه به موضوع آخرالزمان پرداخته است. ببينيد من اين را در فضاهاى دانشگاهى و خدمت دوستان دانشجو به كرات گفته ام، نسبتى كه بشر با سينما برقرار مى كند (در حين تماشاى يك فيلم) نسبت بسيار پيچيده اى است. انسان عاقل بالغ انديشه ورز، دقايقى از عمرش را تصميم مى گيرد كه فكر نكند و به خود دروغ بگويد و زمانى در حدود دو ساعت را در مقابل يك پرده عريض بنشيند و فكر خود را از هر آنچه در دنياى بيرون است جدا كند و به پرده روبرو چشم بدوزد و به خود بباوراند كه اين تركيب نور و سايه و رنگ كه در مقابل چشمهاى اوست عين واقعيت است و به خود بباوراند انسانها و بازيگرانى كه در فيلم ايفاى نقش مى كنند، اگر چه آنها را مى شناسد و اسم حقيقى و حتى زندگى نامه و شجره نامه شان را مى داند، همان اشخاص اعتبارى هستند كه در فيلم ادعا مى شود و همين نسبتهايى را كه فيلم ادعا مى كند بين آنها برقرار است و تا پايان فيلم به ضمير خودآگاه خودش بگويد تو خاموش باش، حرفى نزن، دخالتى نكن و همين طور بر مبناى منطق ضمير ناخودآگاه بنشيند و فيلمى را ببيند و در عالم مجازى آن غوطه ور شود و گاهى اوقات براساس جنس و حس و حالت، مخاطب موردنظر به چنان حالتى از همزاد پندارى برسد كه پاى‌