ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٦٠ - «بداء» و نشانه هاى ظهور

«بداء» و نشانه هاى ظهور

صحبت كردن از حضرت مهدى (ع) و نشانه هاى ظهور ايشان در واقع صحبت كردن از حوادثى است كه بناست در آينده اتفاق بيفتد و لذا به جاست كه از خود بپرسيم: اگر در مورد احاديث نقل شده در اين زمينه بررسى اسناد صورت گرفت و مطمئن شديم كه آنها از معصوم (ع) صادر شده است، آيا مى توان مطمئن بود كه حتما همه آن حوادث آن گونه كه در روايات شريف ما آمده اند وقوع يابند؟ پاسخ به اين سؤال در كتب عقيدتى و فلسفى تحت عنوان «بداء» داده مى شود كه طى اين بخش از مطالب به آن مى پردازيم.

«بداء» در لغت به معناى ظهور و روشن شدن پس از مخفى بودن چيزى است و اصطلاحا به روشن شدن چيزى پس از مخفى بودن از مردم است؛ بدين معنا كه خداوند متعال بنا بر مصلحتى مسئله اى را از زبان پيامبر يا ولى اى از اولياى خويش به گونه اى تبيين مى كند و سپس در مقام عمل و ظهور و بروز، غير آن را به مردم نشان مى دهد. در قرآن آمده است:

يَمْحُوا اللَّهُ ما يَشاءُ وَ يُثْبِتُ وَ عِنْدَهُ أُمُّ الْكِتابِ.[١]

خداوند هر چه را بخواهد محو يا ثبت مى كند در حالى كه ام الكتاب نزد اوست [و خود مى داند عاقبت هر چيزى چيست‌].

و در آيه اى ديگر:

وَ بَدا لَهُمْ سَيِّئاتُ ما كَسَبُوا.[٢]

بدى هايى را خود كسب كرده بودند و براى آنها مخفى بود برايشان نمايان شد.

و يا:

ثُمَّ بَدا لَهُمْ مِنْ بَعْدِ ما رَأَوُا الْآياتِ.[٣]

پس از آن كه نشانه ها را ديدند [حقيقت امر] بر آنها روشن شد.

اين ظهور پس از خفا تنها براى انسان رخ مى دهد و در مورد خداوند متعال ابدا صدق نمى كند وگرنه لازمه اش اين است كه خداوند نسبت به آن موضوع جهل داشته باشد كه اين امر محالى است. خداوند، چنانكه قرآن كريم مى فرمايد به همه چيز آگاه و داناست: «إِنَّاللَّهَ كانَ عَلِيماً خَبِيراً،[٤] است و نسبت به همه چيز- در همه زمانها و مكانها چه حاضر باشند و چه غايب، چه موجود باشند و چه فانى‌