توحيد مفضّل - علامه مجلسى - الصفحة ١٦٩ - منافع بىشمار ستارگان

است، زيرا كه اينها به سرعت حركت مى‌نمايند كه فوق آن تصوّر نتوان كرد. و اگر نزديك ما به اين سرعت حركت مى‌كردند، هر آينه ديده‌ها را به وفور نور خود مى‌ربودند چنانچه در جستن برق‌هاى متواتر كه در جو حادث مى‌شود خوف ذهاب ابصار هست.

و هم چنين اگر جماعتى در ميان قبّه باشند كه چراغ‌هاى بسيار افروخته باشند و به نهايت سرعت آن چراغ‌ها را بر دور ايشان گردانند. هر آينه ديده‌هاى ايشان حيران مى‌شود به مرتبه كه بر رو مى‌افتد.

پس نظر كن كه چگونه مقدّر ساخته است حكيم عليم كه اين كواكب با اين سرعت حركت مى‌كنند و دور باشند كه ضرر به ديده‌ها نرساند و مصلحتى كه در حركت سريعه ايشان هست به عمل آيد و اندك نورى در ايشان قرار داده كه در وقتى كه آفتاب و ماه طالع نباشد كسى را در شب‌ها حركتى ضرور شود به نور اينها منتفع گردد. و اگر انوار اينها نبودى آدمى در شب تار نمى‌توانست از جاى خود حركت كند.

پس تأمّل كن در لطف و حكمت عليم قادر كه تاريكى را از براى مصلحت در قدرى از زمان مقرّر ساخته براى آن كه مردم به آن محتاجند و مخلوط به قدرى از نور گردانيده كه كار بر ايشان دشوار نشود.

تفكّر كن در اين فلك كه با آفتاب و ماه و ستارگان و برج‌هاى خود