چه كسى گهواره را تكان خواهدداد - جمعى از نويسندگان - الصفحة ٩٨
مىدهد.» او در كتاب خود با عنوان «دلبستگى و فقدان آن»[١] مىنويسد: «احساس نياز كودك به حضور مادرش به اندازه گرسنگىاش براى غذا زياد است.» و «عدم حضور او [مادر] بىترديد در كودك احساس شديد زيانديدگى و عصبانيت ايجاد مىكند.»
بنابراين شكلگيرى اين دلبستگى بين نوزاد و مادر يك مسأله تكاملى مهم و اساسى در نخستين سال زندگى اوست. دو روانشناس به نامهاى اسروف[٢] و واترز[٣] (١٩٧٧)، دلبستگى را به يك «زنجيره روانشناختى كه نوزاد و مراقب او را به همديگر متصل مىكند» تشبيه مىكنند كه به نوزاد اجازه مىدهد از مادر يا مراقب خود به عنوان پايگاه امنى براى كاوش محيط استفاده كند.
در اينجا بايد به اين نكته اشاره كنيم نوزادان با پدر خود نيز رابطه دلبستگى برقرار مىكنند. بالبى معتقد است دلبستگى درجات دارد و يكى از افرادى كه نوزاد به او دلبسته مىشود و تكيهگاه اصلى[٤] محسوب مىشود و كودك به هنگام ترس، بيمارى و ناراحتى به او پناهنده مىشود پدر است. مايكل لمب[٥] پژوهشگرى كه در مورد نقش پدرها در رشد كودكان مطالب زيادى نگاشته به اين نكته اشاره مىكند كه براساس مطالعات، نوزاد در ١٢ تا ١٨ ماهگى هم به پدر دلبستگى دارد و هم به مادر. امّا وقتى كه خسته يا
[١] -Attachment and Loss .
[٢] -Sroufe .
[٣] -Waters .
[٤] -Touchstone .
[٥] -Michael Lamb ..