در مكتب اهل بيت - معاونت امور فرهنگى مجمع جهاني اهل بيت - الصفحة ٥١ - ادله قايلان به جواز قصر نماز در سفر

شوكانى، استنكار امام احمد را براى اين حديث، نقل كرده و صحّت آن را بعيد دانسته است، به اين اعتبار كه عايشه نماز را به صورت تمام مى‌خوانده است.[١]

٥- اجماع صحابه. ابن قدامه گفته است:

«از أنس روايت شده است كه ما اصحاب پيامبر رسول خدا (ص) مسافرت مى‌كرديم. بعضى از ما نماز را تمام و بعضى شكسته مى‌خوانديم و بعضى افطار مى‌كرديم و بعضى روزه مى‌گرفتيم و هيچ كس بر ديگرى ايراد نمى‌گرفت؛ زيرا اجماع صحابه بر همين بود؛ به اين دليل كه در ميان آنان كسانى بودند كه نماز را در سفر به صورت تمام مى‌خواندند و كسى متعرّض آنان نمى‌شد».[٢]

معلوم نشده است كه اين سفر، در زمان حيات رسول الله (ص) بوده است، يا بعد از رحلت ايشان.

به اين استدلال، اين ايراد وارد است كه عمل صحابه و اجماع ايشان، اگر در زمان رسول خدا (ص) بوده است، حجّيّت ندارد؛ زيرا در زمان حضور پيامبر (ص) احتياجى به اجماع و عمل صحابه نيست، مگر اين كه پيامبر از عمل آنان مطّلع بوده و سكوت مى كرده كه در اين‌


[١] - نيل الاوطار: ٣/ ٢٠٣، ابواب صلاة المسافر، باب اختيار و جواز الاتمام، قصر الصلاة في السفر، چاپ دارالكتب العلميّه.

[٢] - المغني: ٢/ ١٠٩، صلاة المسافر، ادلّة الاتمام في السَّفر.