با انديشوران مسلمان رهيافتى نو در فقه مقارن - الشهرستاني، السيد علي - الصفحة ٥٩

پيداست كه انصار و اهل بيت (عليهم السلام) موضع گيرى يكسانى دارند ، به فرموده پيامبر(صلى الله عليه وآله) حُبِّ آنان ايمان است ودشمنى با آنها نشانه نفاق[٧٧].

اگر سيره انصار و تاريخ آنان را بررسى كنيم ، مى بينيم كه آنان در عهد خلفا تحت فشار قرار داشتند . ابوبكر و عمر مسئوليتى را به آنان نسپردند و خلفا فرماندهى در جنگ ها و امارات را واگذار به آنها نكردند[٧٨] ، بلكه پيوسته با ابوبكر و عثمان درگير بودند و ابوبكر به تعهد خويش نسبت به انصار كه گفت : نحن الأُمَراء وأنتم الوُزَراء[٧٩](ما امير باشيم و شما وزير) وفا نكرد ، عُمَر گفت : وتَخَلَّفتْ عنّا الأَنصارُ بأَسْرها[٨٠] ; انصار ـ همه شان ـ تخلُّف كردند [ و براى بيعت با ما حاضر نشدند ] .

نگارنده با آمارگيرى از نام هاى تخطئه كنندگان خلفاى سه گانه ، دريافت كه بيشتر آنان از مُدوِّنان و انصارند[٨١] و اين بدان معناست كه

[٧٧] . صحيح مسلم ١ : ٨٥ ، كتاب الايمان (و جلد ٤ ، ص١٩٤٨ ، باب فضائل الأنصار) ; صحيح ترمذى ٥ : ٧٦٣٥ ; كنز العمّال ١٣ : ١٠٦ -

[٧٨] . بنگريد به ، الكامل فى التاريخ ٢ : ٣٤٦ و٤٠٢ و٤٢٠ -

[٧٩] . أنساب الأشراف ١ : ٥٤٨ -

[٨٠] . صحيح بخارى ٤ : ١١١ ; تاريخ طبرى ٢ : ٤٤٦ ; مسند احمد ١ : ٥٥ -

[٨١] . بنگريد به ، وضوء النبى : ٤١١ ـ ٤٣٥ ، نسبة الخبر إلى عبدالله بن زيد الأنصارى .