با انديشوران مسلمان رهيافتى نو در فقه مقارن - الشهرستاني، السيد علي - الصفحة ٣١

اين حقيقت را به روشنى در سخن ابن عبّاس مى توان ديد ، آنجا كه گفت :

لَعَنَهم اللهُ تركوا السنّةَ مِن بُغض علي ;

نفرين خدا بر اينان ! از سر دشمنى با على سنّت را رها كردند .

كسانى كه براى دشمنى با امام على (عليه السلام) اِبايى ندارند كه دين خدا و سنّت پيامبر را واگذارند ، در دروغ بستن به آن حضرت ـ به هر وسيله و روش ممكن ـ نيز پروايى نخواهند داشت .

اين ، همان تفسير درستى است كه مى توان براى آن دسته از رواياتى ارائه داد كه از امام على (عليه السلام) روايت شده و اثرى از آنها در مرويات اهل بيت (عليهم السلام) نيست .

آرى ، اين نقل از امام (عليه السلام) براى تأييد مكتب خلفا ساخته و پرداخته شده و نمى توان بر آن اعتماد كرد ; چرا كه نقش حكومت در نسبت بعضى از احكام بر صحابه پوشيده نيست ، و بدان جهت كه اَمثالِ عمر احكامى را براى خود اختيار كردند ; مانند عدم جواز متعه زنان ، نماز تراويح ، تكبيرات چهارگانه بر ميّت ، مسح بر كفش ها و موارد فراوانِ ديگر .

رويكرد دولت هاى شيعى (حَمدانى ، فاطميين ، آل بويه و ) به بعضى از مسائل فقهى مانند «حَيّ على خير العمل» ، جهر بِسم الله در نماز ، جمع ميان نماز ظهر و عصر و مغرب و عشاء ، حرمت گوشت