علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ١١٨ - بازشناسی شخصیت رجالی «حنش بن معتمر»


ابو المعتمر[١] و ابو المعتمر کوفی[٢] یاد شده است. افزون بر این، بخاری[٣] نسبت صنعانی را نیز در پایان نام وی آورده است که چنین نسبتی در دیگر کتب رجالی اهل سنت ذکر نشده است. با توجه به این که وی فردی کوفی و از قبیله کنانی است، دلیلی بر صنعانی بودن وی وجود ندارد و به نظر می‌رسد بخاری چنین نسبتی را به نام وی افزوده باشد.

حنش بن معتمر از جمله راویان روایات حضرت علی٧ است. وی هم‌چنین، از علیم كندی، وابصة بن معبد و أبی ذر غفاری نیز به نقل حدیث پرداخته است.[٤] از حنش بن معتمر نیز سماك، إسماعیل بن أبی خالد، بكیر بن أخنس و حكم بن عتیبة روایت کرده‌اند.[٥] رازی، سعدان (سعید) بن أشوع همدانی را _ که فردی كوفی است _ از جمله کسانی معرفی می کند که از حنش كنانی روایت کرده است.[٦]

٣ - ١. بررسی وثاقت یا ضعف حنش بن معتمر

در منابع رجالی شیعه اشاره‌ای به وثاقت یا ضعف حنش بن معتمر نشده و منابع اهل سنت نیز نسبت به توثیق وی دچار اختلاف شده‌اند. برخی وی را فردی ثقه دانسته‌اند.[٧] بخاری نقل می‌کند که کوفیان نسبت به حدیث وی انتقاداتی دارند.[٨] نسایی وی را قوی نمی‌داند.[٩] ابن حبان وی را فردی کثیر الوهم در روایات می‌داند که از حضرت علی٧ روایات متفردی را نقل کرده است که شبیه احادیث افراد ثقه نیست و بر همین اساس، جزء افرادی قرار گرفته است که به حدیثش احتجاج نمی‌شود.[١٠] هم‌چنین، ابن حجر نیز ضمن صدوق دانستن وی، حنش بن معتمر را فردی می‌داند که اوهامی را نقل کرده است.[١١] منظور او از اوهام، روایاتی است که مد نظر ابن حبان نیز بوده است. بر اساس اقوال ابن حبان


[١]. التاریخ الكبیر، ج٣، ص٩٩؛ تاریخ مدینة دمشق، ج٤٤، ص١٢٥؛ تاریخ الثقات، ج١، ص٣٢٦.

[٢]. تهذیب الكمال، ج٧، ص٤٣٢؛ أعیان الشیعة، ج٦، ص٢٥٨.

[٣]. التاریخ الكبیر، ج٣، ص٩٩.

[٤]. تهذیب الكمال، ج٧، ص٤٣٣ ؛ سیر أعلام النبلاء، ج١، ص٣٥٨.

[٥]. التاریخ الكبیر، ج٣، ص٩٩؛ تهذیب الكمال، ج٧، ص٤٣٣.

[٦]. الجرح و التعدیل، ج٤، ص٢٨٩.

[٧]. تاریخ الثقات، ج١، ص٣٢٦ - ٣٢٧ ؛ تاریخ مدینة دمشق، ج١٥، ص٣١٢.

[٨]. التاریخ الكبیر، ج٣، ص٩٩.

[٩]. الضعفاء و المتروكین، ص٢٧١.

[١٠]. المجروحین، ج١، ص٢٦٩.

[١١]. تهذیب التهذیب، ج١٢، ص٣٠٤.