شما اهل علم هستید و همه از یک ریشه و ورق یک شجره مى‌باشید و اگر شما به عهد خود وفا کنید، خداى تعالى هم وفاى به عهد خواهد کرد و شما را به حوزه‌ها باز خواهد گردانید و ان شاءالله باز در اینجا یکدیگر را ملاقات مى‌کنیم و اگر من که روزهاى آخر عمرم را مى‌گذرانم در میان شما نبودم، شما هستید و بار دیگر در اینجا مجتمع خواهید شد.

در هر صورت مساله زوال حوزه در کار نیست، حوزه سرجایش باقى خواهد بود و صرفنظر از جنبه‌هاى معنوى و الهى، اصولا" از نظر موازین طبیعى هم زوال حوزه‌هاى علمیه ممکن نیست زیرا حوزه‌ها مورد توجه تمام مسلمین بخصوص شیعه مى‌باشد و پشتوانه آن ملتها هستند و آنچه ملتها پشتیبانش باشند دولت‌ها نمى‌توانند با آن مبارزه کنند، دولت‌ها زودگذرند و عمرشان کوتاه است، پشتوانه نجف ملتهاى بزرگند و از این جهت محفوظ خواهد بود. اکنون در حوزه‌هاى ما محصلین افغانى، پاکستانى، هندوستانى، عراقى و دیگر ممالک عربى مشغول تحصیلند و این دولت که اصلا" نمى‌توان نام آن را دولت گذارد قدرت ندارد که در برابر ملت‌ها ایستادگى کند و اگر با من و شما معارضه نماید با ملت‌ها نمى‌تواند معارضه کند.

سنگر حوزه‌ها را حفظ کنید.

اگر آقایان ایرانى را اخراج کردند دیگر آقایان که از ممالک دیگرند باید بایستند و به وظایف دینى خود اهمیت دهند.

مثل شما مثل فوج‌هاى سربازى است، اگر دشمن به فوجى حمله کرد و آنان را شکست داد فوج‌هاى دیگر پا برجا مانده و جاى گروه‌هاى از بین رفته را مى‌گیرند. دشمن از خدا مى‌خواهد که وقتى یک گروه سرباز را از پاى در آورد بقیه پا به فرار گذاشته میدان را خالى کنند. آقایانى که از دیگر ممالک در اینجا هستند باید پا برجا باشند و به تحصیل علم و تهذیب نفس ادامه دهند و اگر مراجع و من که یکى از طلاب هستم از اینجا رفتیم باز لازم است که آقایان بمانند و به وظائف خود عمل نمایند، البته رفتن من روى مصالحى است که ممکن است بسیارى ندانند ولى دیگر آقایان باید باشند و سنگر را خالى نکنند.

غلبه همیشه با مظلوم است.

چنان که ما سابقا"دیدیم حوزه قم به هم خورد، چه به هم خوردنى، عده معدودى پریشان حال که همیشه تحت فشار و آزار بودند استقامت کردند، طولى نکشید که ورق برگشت ظالم سابق را بردند و حوزه به هم ریخته آن روز به صورت حوزه پنج شش هزار نفرى امروز درآمد.... شما غالبید مغلوب نیستید. اگر تاریخ ظلمه و ستمدیدگان دنیا را مطالعه کنید مى‌بینید که غلبه همیشه با مظلوم است. معاویه با آن قدرت و عظمت و بساطى که داشت از بین رفت و امروز در شام که مرکز سلطنت او بود حتى از