انسان و ایمان - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٥

از روی کمال رضایت و به طور طبیعی صورت می‌گیرد فرق است میان کاری که‌ از روی رضا و ایمان صورت گیرد که نوعی انتخاب است ، با کاری که تحت‌ تاثیر عقده‌ها و فشارهای ناراحت کننده درونی صورت می‌گیرد که نوعی انفجار است . ثانیا اگر جهان بینی انسان ، صرفا جهان بینی مادی و براساس انحصار واقعیت در محسوسات باشد ، هر گونه ایده پرستی و آرمانخواهی اجتماعی و انسانی برخلاف واقعیات محسوسی است که انسان در آن هنگام در روابط خود با جهان احساس می‌کند . آنچه نتیجه جهان بینی حسی است خودپرستی است نه ایده پرستی ایده پرستی‌ اگر براساس یک جهان بینی که نتیجه منطقی‌اش آن ایده است نباشد از حدود خیالپرستی تجاوز نمی‌کند ، یعنی انسان باید جهانی مجزا از واقعیتهای موجود در درون خود و از خیال خود بسازد و با همان خوش باشد ولی اگر ایده پرستی‌ ناشی از دین و مذهب باشد ، متکی به نوعی جهان بینی است که نتیجه منطقی‌ آن جهان بینی پیروی از ایده‌ها و آرمانهای اجتماعی است ایمان مذهبی‌ پیوندی است دوستانه میان انسان و جهان ، و به عبارت دیگر نوعی هماهنگی‌ است میان انسان و آرمانهای کلی جهان ، اما ایمان و آرمانهای غیر مذهبی‌ نوعی " بریدگی " از جهان و ساختن جهانی خیالی برای خود است که به هیچ‌ وجه از جهان بیرون حمایت نمی‌شود . ایمان مذهبی تنها یک سلسله تکالیف برای انسان علی رغم تمایلات طبیعی‌ تعیین نمی‌کند ، بلکه قیافه جهان را در نظر انسان تغییر می‌دهد ، عناصری‌ علاوه بر عناصر محسوس ، در ساختمان جهان