انسان و ایمان - مطهری، مرتضی - الصفحة ١١

برود مثل این است که در پا بلکه چشم خودش فرو رفته باشد ، با دیگران‌ همدرد می‌شود ، از شادی دیگران شاد و از اندوه آنان اندوهگین می‌گردد ، به‌ عقیده و آرمان مقدس خود آنچنان دلبستگی پیدا می‌کند که منافع خود ، بلکه‌ حیات و هستی خود را به سهولت فدای آن می‌نماید . جنبه انسانی تمدن بشری که روح تمدن به شمار می‌رود ، مولود اینگونه‌ احساسها و خواسته‌های بشری است .

ملاک امتیاز انسان

بینش وسیع و گسترده انسان درباره جهان ، محصول کوشش جمعی بشر است که‌ در طی قرون و اعصار روی هم انباشته شده و تکامل یافته است این بینش که‌ تحت ضوابط و قواعد و منطق خاص در آمده نام " علم " یافته است علم به‌ معنی اعم یعنی مجموع تفکرات بشری درباره جهان که شامل فلسفه هم می‌شود محصول کوشش جمعی بشر است که نظم خاص منطقی یافته است . گرایشهای معنوی و والای بشر ، زاده ایمان و اعتقاد و دلبستگیهای او به‌ برخی حقایق در این جهان است که آن حقایق ، هم ماورای فردی است ، عام و شامل است ، و هم ماورای مادی است ، یعنی از نوع نفع و سود نیست‌ اینگونه ایمانها و دلبستگیها ، به نوبه خود ، مولود برخی جهان بینی‌ها و جهان شناسی‌ها است که یا از طرف پیامبران الهی به بشر عرضه شده است و یا برخی فلاسفه خواسته‌اند نوعی تفکر عرضه نمایند که ایمانزا و آرمان خیز بوده باشد .