اخلاق اسلامى - يوسفيان، نعمت الله؛ الهامي نيا، علي اصغر - الصفحة ٤٤ - انگيزه هاى تكبر

آمَنُوا كَذلِكَ يَطْبَعُ اللَّهُ عَلى‌ كُلِّ قَلْبِ مُتَكَبِّرٍ جَبَّارٍ»[١]

كسانى كه در آيات الهى بدون دليل مجادله مى‌كنند، نزد خدا و مؤمنان سخت مورد غضبند، خداوند، اينچنين برهر قلب متكبر ستمگر، مهر مى‌زند.

بديهى است كه چنين كسانى در نهايت، به خشم و غضب الهى دچار خواهند شد و به دوزخ در خواهند افتاد:

«إِنَّ الَّذِينَ يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبادَتِي سَيَدْخُلُونَ جَهَنَّمَ داخِرِينَ»[٢]

آنانكه خود را از پرستش من برتر مى‌دانند به زودى با خوارى به دوزخ در افتند.

ب- تكبّر در برابر مردم:

رايجترين مورد تكبّر، اظهار بزرگى در برابر مردم است كه ازسوى رهبران اسلام به صورتهاى گوناگون مورد نكوهش و پرهيز قرار گرفته است.

امام صادق عليه‌السلام مى‌فرمايد:

«الْكِبْرُ انْ تَغْمِصَ النَّاسَ وَ تَسْفَهَ الْحَقَّ»[٣]

تكبر آن است كه مردم را تحقير كنى و حق را سبك بشمرى.

انگيزه هاى تكبّر

آدمى، اگر درباره وجود خويش انديشه كند، گذشته و آينده خود را ازنظر بگذراند و به دورانى كه نطفه بوده و زمانى كه مردار مى‌شود فكر كند، جايى براى تكبّر ورزيدن نمى‌ماند.

امير مؤمنان (ع) تعجب خويش را از انسان متكبّر بيان مى‌كند:

[١] - مؤمن، آيه ٣٥

[٢] - غافر، آيه ٦٠.

[٣] - محجة البيضا، ج ٦، ص ٢١٦