اخلاق اسلامى - يوسفيان، نعمت الله؛ الهامي نيا، علي اصغر - الصفحة ١٤٠ - ٦ - ايجاد يأس و نوميدى؛
بهتان زننده با چنين عمل زشتى قصد انتقام از طرف را دارد و در صدد است كه درون ملتهب خويش را التيام بخشد.
٤- حسادت؛
كم ظرفيتى حسود نيز از عوامل مؤثرى است كه او رابه آلوده نشان دادن ديگران وا مىدارد و حسود براى جبران تنگ چشمى و كوته نظرى و خاموش كردن آتش درونىخويش به چنين كار خطرناكى دست مىيازد و حيثيت ديگران را لگدكوب مىكند.
٥- تبرئه نفس؛
اشخاص پليد و آلودهاى يافت مىشوند كه براى رهايى از رسوايى يا مجازات، تبهكارى خود را به گردن ديگران مىاندازند و در صدد بر مىآيند كه با قربانى كردن بى گناهان، خود را پاك و بى گناه جلوه دهند، بهتانى كه از چنين انگيزهاى نشأت مىگيرد شايد، بدترين نوع بهتان باشد و سختترين عذابها را نيز در پى داشته باشد و قرآن نيز از آن به گناه آشكار ياد كرده است:
«وَ مَنْ يَكْسِبْ خَطِيئَةً أَوْ إِثْماً ثُمَّ يَرْمِ بِهِ بَرِيئاً فَقَدِ احْتَمَلَ بُهْتاناً وَ إِثْماً مُبِيناً»[١]
كسى كه خطا يا گناهى مرتكب شود، سپس بى گناهى را بدان متّهم سازد. بهتان و گناه آشكارى به دوش گرفته است.
٦- ايجاد يأس و نوميدى؛
دستهاى پيدا و پنهان پليدى نيز يافت مىشود كه در راستاى نوميدى ملّت و ايجاد يأس و بدبينى درميان آنها، ناجوانمردانه، چهرههاى سرشناس و محبوب ملّت را مخدوش مىكند و با ساختن شايعات، بهتانهاى شاخدار و برچسبهاى ناچسب، به اصطلاح، توى دل مردم را خالى مى كند.
[١] - نساء، آيه ١١١