خودى و غير خودى از منظر كتاب و سنت

خودى و غير خودى از منظر كتاب و سنت - پژوهشکده انقلاب اسلامی - الصفحة ٥٦

از جمله حقوق مؤمنان بر يكديگر، مى‌توان به دو مورد امر به معروف و نهى از منكر و حفظ وحدت و پرهيز از تفرقه به دليل اهميّت سياسى اجتماعى فراوان به صورت جداگانه ياد آورى مى‌شود:
٥- ٣- تعهد اجتماعى و علاقه‌مندى به سرنوشت آنان:
يكى از حقوق مسلم يك خودى نسبت به خودى‌هاى ديگر كه تجسّم عملى داشتن تولّى نسبت به آنان است داشتن تعهد اجتماعى و علاقه‌مندى به سرنوشت آنان مى‌باشدكه در قالب امر به معروف و نهى از منكر ظهور مى‌يابد. در آيه قرآنى مى‌خوانيم:
وَالْمُؤْمِنُونَ وَالْمُؤْمِنَاتُ بَعْضَهُمْ أَولِياءُ بَعْضٍ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ يَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ. (توبه ٧١)
مردان و زنان مؤمن ولىّ يكديگرند، امر به معروف و نهى از منكر مى‌كنند.
در اينجا مراد از «ولىّ يكديگرند» تنها داشتن محبت و دوستى قلبى نيست بلكه ناظر به نوع تعهد و مسئوليّت در قبال يكديگر هم هست، لذا بلافاصله بعد از بيان ولايت مومنان، دو عمل (امر به معروف و نهى از منكر) را ياد آور مى‌شود كه ناشى از همان ولايت ايمانى يعنى وجود احساس تعهد و مسئوليت و علاقه‌مندى به سرنوشت يكديگر است.
البته در جاى ديگر، اين تعهد و مسئوليت و علاقه‌مندى به سرنوشت ديگران شامل سرنوشت بشريت نيز مى‌گردد؛ لذا مى‌خوانيم:
كُنتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَتَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنكَرِ وَتُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ (آل‌عمران/ ١١٠)
شما بهترين امتى بوديد كه به سود انسان‌ها آفريده شديد (چه اينكه) امر به معروف و نهى از منكر كنيد و به خدا ايمان داريد.